Vaarwijzer Nieuwsbrief - 2026 week 34

Europese watersport kiest voor alternatieven Twee weken geleden schreven wij over de geleidelijke verschuiving van GTL naar HVO100 bij steeds meer jachthavens. Inmiddels is duidelijk dat die ontwikkeling past binnen een veel grotere Europese strategie. De Europese brancheorganisatie voor de watersport (EBI) heeft een routekaart gepubliceerd voor de energietransitie van de recreatievaart. Daarin wordt niet één nieuwe brandstof als winnaar aangewezen, maar juist gekozen voor een combinatie van oplossingen. Volgens EBI is dat ook logisch. Europa telt ruim 6,5 miljoen recreatievaartuigen, variërend van kleine open boten tot grote motorjachten en zeiljachten. Eén oplossing die voor al deze schepen geschikt is, bestaat simpelweg niet. Daarom pleit de organisatie voor een technologie-neutrale aanpak, waarbij verschillende vormen van aandrijving naast elkaar kunnen bestaan. Voor bestaande dieselmotoren ziet EBI vooral een belangrijke rol voor HVO100. Deze duurzame diesel kan bij veel motoren zonder ingrijpende aanpassingen worden gebruikt en vraagt geen nieuwe tankinstallaties. Daarmee kan de uitstoot op relatief korte termijn worden verminderd. Dat sluit goed aan bij de ontwikkeling die we nu al zien in Nederland, België en Denemarken, waar steeds meer leveranciers GTL vervangen door HVO100. Elektrisch varen krijgt volgens de routekaart vooral een grotere rol bij kleinere boten, dagtochten en de binnenwateren. Voor grotere motorjachten en lange afstanden zijn accu's voorlopig vaak nog te zwaar of bieden ze onvoldoende actieradius. Voor die categorie kijkt de sector ook naar toekomstige mogelijkheden zoals waterstof en methanol, al bevinden die zich voor de recreatievaart nog grotendeels in de ontwikkelingsfase. Opvallend is dat de routekaart de jachthaven centraal stelt. Niet alleen schepen moeten veranderen, maar ook de infrastructuur. De komende jaren zullen steeds meer havens moeten investeren in laadpunten, duurzame brandstoffen en voorzieningen die passen bij de aandrijving van de toekomst. Volgens EBI is samenwerking tussen overheden, jachthavens en de watersportbranche daarbij essentieel. Het betekent vooral dat de overgang geleidelijk zal verlopen. Traditionele diesel zal niet van de ene op de andere dag verdwijnen, maar het aanbod van duurzame alternatieven zal de komende jaren steeds verder groeien. De recente overstap van GTL naar HVO100 bij diverse bunkerlocaties lijkt daarmee niet op zichzelf te staan, maar vormt waarschijnlijk de eerste zichtbare stap in een veel bredere energietransitie binnen de Europese recreatievaart. In de Waterkaarten App zijn de meeste brandstofverkooppunten in havens, bunkerstations en verkooppunten langs het water opgenomen. Per punt wordt getracht een zo compleet en actueel mogelijk overzicht te geven van de soorten brandstoffen die er verkrijgbaar zijn. Met alle veranderingen en ontwikkelingen op dit vlak roepen wij verkooppunten en alle schippers op om vooral door te geven als u ziet dat er informatie mist of niet meer actueel is.  Iets doorgeven kan eenvoudig per mail: support@waterkaarten.app. Hiswa te Water komt er weer aan De organisatie van HISWA te water richt zich nadrukkelijker op internationale groei. Volgens de organisatoren is het aankomende evenement breder opgezet, met meer aandacht voor buitenlandse bezoekers, internationale exposanten en nieuwe doelgroepen. De beurs vindt plaats van 2 tot en met 6 september in de Bataviahaven in Lelystad. Bezoekers kunnen er terecht voor zeiljachten, motorboten, sloepen, innovatieve watersportproducten en diverse primeurs. Met de nieuwe koers wil de organisatie de positie van HISWA te water als toonaangevende in-water boatshow in Noord-Europa verder versterken. Daarmee sluit de beurs aan bij een bredere ontwikkeling waarbij watersportevenementen steeds vaker een internationaal karakter krijgen. Slimme bekabeling in Golden Globe De Deense solozeiler Gunnar Christensen bereidt zijn jacht Albatros voor op de Golden Globe Race van 2026 met een ingrijpende vernieuwing van het elektrische systeem aan boord. Daarbij krijgt hij ondersteuning van Smart Boat, een bedrijf dat zich specialiseert in modulaire en digitaal aangestuurde boordsystemen. Op het eerste gezicht lijkt dat opmerkelijk. De Golden Globe Race staat juist bekend om de strenge beperkingen op het gebruik van moderne technologie. De deelnemers varen zonder GPS, elektronische zeekaarten en andere moderne navigatiemiddelen en bepalen hun positie met traditionele methoden, zoals een sextant en papieren zeekaarten. De vernieuwing aan boord van Albatros heeft echter geen betrekking op de navigatie, maar op de elektrische infrastructuur van het schip. Het zogeheten Smartwiring-systeem vervangt de traditionele bekabeling door een netwerk van slimme modules die de stroomvoorziening en elektrische installaties aan boord beheren en bewaken. Meer lezen Klein Vaarbewijs boeken vergeleken Wie het Klein Vaarbewijs wil halen, heeft opvallend veel keuze. Maar liefst vier verschillende boeken behandelen dezelfde examenstof. Dat kan ook nauwelijks anders, want het CBR bepaalt welke onderwerpen tijdens het examen aan bod komen. Toch verschillen de boeken in opbouw, didactiek en doelgroep. De keuze voor een cursusboek kan daardoor lastig zijn. Het ANWB Cursusboek is waarschijnlijk het bekendste vaarbewijsboek van Nederland. Generaties watersporters hebben ermee geleerd en dat merkt u direct aan de opzet. Het boek volgt een duidelijke structuur en behandelt de leerstof in een logische volgorde. De kracht van het ANWB-boek ligt vooral in de balans tussen theorie en praktijk. De auteurs beperken zich niet tot het uitleggen van examenvragen, maar plaatsen de leerstof in een bredere nautische context. Regels worden gekoppeld aan praktijksituaties op het water en veel illustraties verduidelijken de tekst. Het boek wordt vaak geprezen vanwege de volledigheid en de heldere uitleg. Tegelijkertijd noemen sommige cursisten juist die volledigheid als een nadeel. Het boek bevat veel achtergrondinformatie en dat kan voor beginnende watersporters soms overweldigend zijn. Wie graag leest, geïnteresseerd is in de achterliggende theorie en de stof echt wil begrijpen, zal zich in dit boek waarschijnlijk thuis voelen. Wie vooral zo snel mogelijk wil slagen, kan de hoeveelheid informatie als een drempel ervaren. De Leidraad voor het Vaarbewijs heeft binnen de watersport een bijna iconische status. Het boek wordt al tientallen jaren gebruikt door opleidingsinstituten, vaarscholen en examenkandidaten. Waar het ANWB-boek de theorie toegankelijk probeert te maken, kiest de Leidraad nadrukkelijk voor een meer formele benadering. De uitleg is nauwkeurig, uitgebreid en technisch correct. Het boek behandelt de leerstof zeer systematisch en staat bekend om de hoge inhoudelijke kwaliteit. Juist die grondigheid maakt de Leidraad voor veel ervaren watersporters aantrekkelijk. Het boek wordt regelmatig omschreven als een naslagwerk dat ook na het behalen van het examen nog waarde heeft. Daar staat tegenover dat de schrijfstijl minder toegankelijk is dan die van sommige concurrenten. Beginners kunnen het taalgebruik als zakelijk of theoretisch ervaren. Het boek vraagt meer concentratie en discipline van de lezer. De Leidraad is daardoor vooral geschikt voor cursisten die graag diep in de materie duiken, een traditionele lesmethode waarderen en behoefte hebben aan een boek dat verder gaat dan alleen de exameneisen. Het VBO Cursusboek Klein Vaarbewijs kiest voor een andere route. De nadruk ligt minder op achtergrondkennis en meer op een efficiënte voorbereiding op het examen. De auteurs hebben de stof compact georganiseerd. Korte tekstblokken, overzichtelijke schema's en een directe schrijfstijl maken het leren eenvoudiger. De opbouw sluit goed aan bij zelfstandig studeren. Het blijkt dat veel cursisten de overzichtelijkheid waarderen. De leerstof is minder massief dan in sommige andere boeken en daardoor beter te overzien. De combinatie met online  Het keerpunt van deze aanpak is dat er minder ruimte is voor verdieping. Wie een onderwerp volledig wil doorgronden, zal soms aanvullende informatie moeten zoeken. Het VBO boek lijkt vooral geschikt voor mensen die een duidelijke en compacte leermethode zoeken, weinig tijd hebben of moeite hebben met omvangrijke studieboeken. De koppeling van boek en online instructievideo's is uniek en waardevol. Het jongste boek in dit gezelschap is het Cursusboek van de Vaarbewijs Academy. Het boek is ontwikkeld vanuit een moderne onderwijsvisie, waarbij het papieren cursusboek onderdeel is van een bredere leeromgeving waarbij boek en digitale examentraining zijn gecombineerd. De auteurs hebben duidelijk gekeken naar hedendaagse onderwijsmethoden. De stof is opgesplitst in relatief kleine, overzichtelijke onderdelen. Veel aandacht gaat uit naar visuele ondersteuning, herkenbare praktijksituaties en een stapsgewijze opbouw.  Hoewel alle hier besproken boeken ook verkrijgbaar zijn met een online examentraining is de koppeling van het Vaarbewijs Academy boek met de online examentraining cruciaal voor een goede voorbereiding. Het boek is weliswaar ook los leverbaar, maar voor dit boek raden wij zeker aan om het te kopen in combinatie met de online examentraining. De keerzijde is dan uiteraard dat het boek minder goed los van die digitale omgeving kan worden beoordeeld. De volledige leerervaring bestaat uit meer dan alleen de gedrukte uitgave. Voor cursisten die liever leren via een combinatie van papier en digitale hulpmiddelen, is dit waarschijnlijk de meest eigentijdse keuze. Alle vier boeken bieden de complete leerstof en helpen u om goed voorbereid op het examen te verschijnen. Het verschil zit dus vooral in de manier waarop de kennis wordt aangeboden. De ANWB biedt een evenwichtige combinatie van theorie en praktijk. De Leidraad kiest voor maximale diepgang en nauwkeurigheid. De Studiewijzer legt de nadruk op overzicht en efficiëntie. De Vaarbewijs Academy combineert een gedrukt boek met moderne, digitale leermiddelen. Daarmee wordt de keuze uiteindelijk vooral een kwestie van persoonlijke voorkeur. De cursist die graag leest en de achtergronden wil begrijpen, zal waarschijnlijk uitkomen bij de ANWB of de Leidraad. Wie snel en gestructureerd wil studeren, zal eerder kiezen voor de Studiewijzer. En wie gewend is aan digitaal leren, vindt in de Vaarbewijs Academy een cursusboek dat aansluit bij die leerstijl. Dat is misschien wel de belangrijkste conclusie. Niet het beste cursusboek bepaalt het succes, maar het boek dat het beste aansluit bij de manier waarop u leert. Vaarbewijs boeken Maritieme omzet Yamaha groeit Yamaha Motor rapporteert over de eerste helft van 2026 een omzet van 300,7 miljard yen voor de divisie Marine Products, 7,4 procent meer dan een jaar eerder. Het bedrijfsresultaat steeg 18,3 procent. De vraag naar buitenboordmotoren bleef in Europa ongeveer gelijk, terwijl vooral Azië en Latijns-Amerika groei lieten zien. Meer lezen Groen licht voor overname Everllence De Europese Commissie heeft op 12 augustus de gezamenlijke zeggenschap van Bain Capital en Volkswagen over Everllence goedgekeurd. Everllence, het voormalige MAN Energy Solutions, is een belangrijke leverancier van scheepsmotoren en oplossingen voor alternatieve brandstoffen, efficiëntie en verduurzaming. Volkswagen verkoopt volgens de aangekondigde constructie 51 procent aan Bain Capital en houdt 49 procent. Superjacht zinkt 4 dagen na oplevering Het 39,6 meter lange motorjacht Amer F100 is voor de kust van het Italiaanse Catanzaro gezonken, slechts vier dagen nadat het schip aan de eigenaar was overgedragen. Alle opvarenden konden het jacht tijdig verlaten en er vielen geen gewonden. Volgens Italiaanse media ontstonden tijdens de eerste vaart technische problemen, waarna water het schip binnendrong. Hulpdiensten probeerden het jacht nog te stabiliseren, maar dat bleek uiteindelijk niet mogelijk. De Amer F100 werd gebouwd door de Italiaanse werf Permare en beleefde in mei 2025 zijn officiële première. Het jacht maakte deel uit van een nieuwe generatie half glijdende motorjachten, waarbij snelheid werd gecombineerd met een lager brandstofverbruik. De Italiaanse autoriteiten zijn een onderzoek gestart naar de oorzaak van het incident. Ook wordt bekeken welke rol eventuele technische defecten hebben gespeeld bij het zinken van het vrijwel nieuwe schip. Het zinken van een schip kort na de tewaterlating of oplevering is niet uniek. In 2025 ging het 43 meter lange zeiljacht Dolce Vento al tijdens een proefvaart voor de Turkse kust verloren. Een veel bekender historisch voorbeeld is het Zweedse oorlogsschip Vasa, dat in 1628 zonk. Meer lezen Drone in strijd tegen mensensmokkel De Belgische kustpolitie heeft een nieuwe fixed wing drone getest voor de opsporing van mensensmokkel op zee. Het toestel kan grote gebieden langdurig vanuit de lucht observeren en is bedoeld als aanvulling op bestaande patrouilles. De test maakt deel uit van een breder onderzoek naar de inzet van onbemande systemen bij maritieme handhaving. Drones worden steeds vaker gebruikt voor taken als grensbewaking, zoek- en reddingsoperaties en het toezicht op scheepvaart en kustgebieden. Lees meer Laag water in Europa Zo zit laag water er uit in de Waterkaarten App. Tientallen stremmingen, beperkingen en waarschuwingen. De scheepvaartberichten direct in de Waterkaarten app op uw smartphone, tablet of Windows laptop. Meer ... Brand bij elektromotorenfabrikant Temo Een grote brand heeft de hoofdvestiging van de Franse fabrikant van elektrische buitenboordmotoren TEMO in Vannes verwoest. Het vuur legde een belangrijk deel van het bedrijfspand in de as, waaronder productieruimten, kantoren en voorraden. Volgens het bedrijf zijn er geen slachtoffers gevallen. TEMO onderzoekt momenteel de oorzaak van de brand en werkt aan plannen om de activiteiten zo snel mogelijk te hervatten. De productie van de populaire elektrische buitenboordmotoren zal hierdoor naar verwachting tijdelijk worden verstoord. TEMO groeide de afgelopen jaren uit tot een bekende naam op het gebied van compacte elektrische aandrijfsystemen voor bijboten, zeilboten en kleinere recreatievaartuigen. Het bedrijf heeft inmiddels klanten in verschillende Europese landen, waaronder Nederland en België. Meer lezen Richtlijnen voor lithium-ijzerfosfaataccu's De snelle opmars van lithium-ijzerfosfaataccu's (LiFePO4 of LFP) in de watersport heeft geleid tot nieuwe internationale richtlijnen voor de installatie van deze accutechnologie aan boord. De Britse organisatie British Marine heeft samen met het keuringsinstituut IIMS (International Institute of Marine Surveying) een praktische handleiding gepubliceerd die installateurs, keurmeesters en booteigenaren moet helpen bij de veilige toepassing van deze accu's. De nieuwe richtlijnen komen op een moment waarop steeds meer watersporters overstappen van traditionele loodzuuraccu's naar lithiumaccu's. Vooral de hogere energiedichtheid, het lagere gewicht en de langere levensduur maken LiFePO4 aantrekkelijk voor zowel zeil- als motorjachten. De publicatie benadrukt dat niet alle lithiumaccu's hetzelfde zijn. Incidenten met elektrische auto's en consumentenelektronica hebben de afgelopen jaren geleid tot bezorgdheid over brandveiligheid, maar LiFePO4-accu's verschillen technisch sterk van andere lithium accu's. Dat betekent echter niet dat een bestaande loodzuurinstallatie zonder aanpassingen kan worden vervangen door een lithiumaccu. Volgens de nieuwe richtlijnen moeten complete energiesystemen worden beoordeeld, inclusief laadapparatuur, bekabeling, zekeringen, accumanagement en ventilatie. Voor Nederlandse en Belgische watersporters zijn deze aanbevelingen direct relevant. Ook binnen Europa gelden al diverse normen en richtlijnen voor elektrische installaties aan boord, waaronder de ISO 13297-norm voor elektrische systemen op kleine vaartuigen en de ISO 23625-norm die specifiek betrekking heeft op lithiumaccu's. Daarnaast stellen verzekeraars, keuringsinstanties en jachthavens steeds vaker aanvullende eisen aan lithiuminstallaties. Bij nieuwbouwjachten worden dergelijke systemen meestal al volgens de geldende normen geïnstalleerd, maar bij zelf uitgevoerde aanpassingen ontstaan regelmatig problemen. De nieuwe richtlijnen benadrukken vier aandachtspunten: Vervang niet alleen de accu, maar beoordeel het volledige elektrische systeem. Controleer of acculaders, dynamoregelaars, omvormers en walstroomladers geschikt zijn voor lithiumaccu's. Zorg voor een goed functionerend Battery Management System (BMS). Besteed extra aandacht aan de dimensionering van bekabeling, zekeringen en beveiligingen. Vooral bij oudere jachten is een eenvoudige één-op-één-vervanging van een loodzuuraccu door een lithiumaccu lang niet altijd mogelijk. De verwachting is dat het gebruik van LiFePO4-accu's de komende jaren verder zal toenemen. Elektrische voortstuwing, grotere accubanken en een toenemende afhankelijkheid van elektrische apparatuur zorgen ervoor dat de energievoorziening aan boord steeds belangrijker wordt. Bron: Marine Industry News Een belangrijke kanttekening bij de Britse handleiding is wel dat deze nergens verwijst naar de Europese ISO-normen. Aan deze kant van het Kanaal zijn deze echter wel degelijk relevant. Dat doet echter niets af aan de belangrijkste conclusie: de accu is niet het belangrijkste onderdeel van een lithiuminstallatie. Het complete energiesysteem is dat wel. Auteur John Rousmaniere overleden In de Verenigde Staten is zeilauteur, historicus en veiligheidsdeskundige John Rousmaniere overleden. Hoewel zijn boeken in Europa relatief onbekend zijn, had hij grote invloed op het denken over veiligheid aan boord van plezierjachten. Rousmaniere nam deel aan de beruchte Fastnet Race van 1979, die werd getroffen door een zware storm waarbij vijftien deelnemers om het leven kwamen. Die ervaring vormde de basis voor zijn jarenlange inzet voor betere veiligheidsprocedures en voorlichting binnen de recreatievaart. Hij schreef talloze boeken over zeemanschap en veiligheid aan boord. Lees meer Getijtafels voor 2027 verschenen De nieuwe editie van de Getijtafels 2027 is verschenen. Deze jaarlijkse uitgave bevat de officiële gegevens over hoog- en laagwater langs de Nederlandse kust, de Waddenzee en de Zeeuwse wateren. De tabellen vormen nog altijd een belangrijk hulpmiddel voor tochtplanning, het berekenen van waterdiepten en het bepalen van geschikte vertrektijden. De uitgave bevat daarnaast diverse overzichten en praktische informatie die van belang zijn voor de kust- en zeevaart. De Getijtafels 2027 zijn nu leverbaar en bestrijken de periode van 1 januari tot en met 31 december 2027. De Getijtafels 2026 zijn helaas uitverkocht en dus niet meer leverbaar. Zoekt u actuele getijdegegevens voor dit jaar dan is er de HP33. Deze bevat naast de getijdetabellen ook de stroomkaarten. Of download het gratis supplement voor de ANWB Wateratlas met getijdetabellen voor 2026.