Gewonden na aanvaring

Op het IJ in Amsterdam zijn vorige week vrijdag een binnenvaartschip en een veerpont met elkaar in aanvaring gekomen. Daarbij zijn vier mensen gewond geraakt. Twee van hen zijn naar het ziekenhuis gebracht. De politie onderzoekt of er mogelijk een derde schip bij het ongeluk betrokken was.

Op Facebook regende het in verschillende scheepvaart en watersport groepen gelijk van reacties. Zeer stellige uitspraken van de spreekwoordelijke beste stuurlui die kennelijk ooit eens ergens een klok hadden horen luiden, maar de klepel nog niet gevonden hebben.

Voor elke schipper is het relevant te weten welke regels er gelden met betrekking tot een veerpont. 

Ten eerste is het relevant om te weten wat een veerpont is. Het Binnenvaart Politiereglement (BPR) dat op het IJ van toepassing is geeft daarvoor een definitie. Hierin zijn twee punten van belang. Een veerpont onderhoudt een veerdienst waarbij een vaarweg wordt overgestoken en een veerpont is door de bevoegde autoriteit aangemerkt als veerpont. De regels onderscheiden verder twee soorten veerponten: vrijvarend en niet-vrijvarend. Die laatste zijn verponden met een kabel dwars over het vaarwater of met een ankerlijn juist in de lengte van de vaarweg.

Vervolgens bevat het BPR diverse bepalingen waaraan een veerpont moet voldoen, zoals het voeren van speciale lichten (groen boven wit rondschijnend) en een vrijvarende pont voert ook nog boordlichten en een heklicht afhankelijk van de richting waarin het vaart.
In Afdeling IV Artikel 6.23 van het BPR staan de vaarregels waaraan een veerpont zich moet houden.

1. Een veerpont mag slechts vertrekken, keren of het vaarwater oversteken, nadat hij zich er van heeft vergewist dat dit zonder gevaar kan geschieden.
2. Een veerpont mag bij vertrek, keren of oversteken van het vaarwater medewerking verlangen van een groot schip.
3. Een klein schip moet voorrang verlenen aan een vertrekkende, kerende of overstekende veerpont.

Een veerpont moet dus goed uitkijken en kleine schepen verlenen voorrang aan een veerpont. Een groot schip hoeft geen voorrang te verlenen, maar wordt wel geacht medewerking te verlenen. Bijvoorbeeld door even in te houden of iets op te sturen. In de praktijk zullen de schippers van beide schepen dat via de marifoon even afstemmen.

Waar het in Amsterdam fout ging wordt natuurlijk onderzocht en hierover komt mogelijk pas veel later duidelijkheid. Ter zijner tijd leest u daar weer over in de Vaarwijzer Nieuwsbrief.

Proefvaren op de Schelde

De loodsen van het Vlaamse agentschap voor Maritieme Dienstverlening en Kust (MDK) gaan op de Schelde proefvaren met schepen met een diepgang tot 16 m. Van Vlissingen tot in het Antwerpse Deurganckdok. Als de proef slaagt dan wordt Antwerpen ook bereikbaar voor de nieuwe grotere containerschepen.

Op het Nederlandse deel van de Schelde, de voor zeegaande schepen bevaarbare Westerschelde, en het Belgische deel van de Schelde tot aan de havens van Antwerpen geldt het Scheepvaartreglement Westerschelde (SRW). Dit reglement is speciaal geschreven voor dit bijzondere vaarwater met getijden, drukke beroepsvaart, zandbanken, bochtige geulen en bevat onder andere bepalingen die deels van het Binnenvaart Politiereglement en van de Bepalingen ter Voorkoming van Aanvaringen op Zee zijn geleend.

In het SRW vooral ook veel aandacht voor de omgang met de grote diepstekende zeeschepen die gebonden zijn aan de vaargeul die op de meeste plekken maar weinig ruimte biedt. Een veilige vaart en het bevorderen van een vlotte doorvaart zijn beiden van belang in deze aanloop naar belangrijke havengebieden. Kleine schepen wijken in het SRW-gebied altijd voor grote schepen. Naast beperkt manoeuvreerbare schepen kent het SRW ook zogenaamde bovenmaatse schepen. Dat zijn schepen die door hun afmetingen beperkt zijn in hun manoeuvreerbaarheid.  Dergelijke schepen worden door de bevoegde autoriteiten aangewezen als 'bovenmaats'. Voor de overige scheepvaart zijn deze schepen te herkennen aan een zwarte cilinder als dagmerk en drie rode rondomschijnende lichten bij nacht en slecht zicht. Bovenmaatse schepen hebben voorrang op de andere scheepvaart en varen eigenlijk altijd onder begeleiding van een loods. 

Illustratie uit het ANWB Cursusboek Klein Vaarbewijs. Kennis van het SRW is een vereiste voor het examen Klein Vaarbewijs 2 en staat onder andere beschreven in het genoemde cursusboek van de ANWB. Het SRW en alle andere vaarregels die in Nederland en België gelden vindt u onder andere in de ANWB Wateralmanak deel 1.

Vaarbewijs oefenboek

Als u examen gaat doen voor het Klein Vaarbewijs dan is het heel belangrijk om veel te oefenen. De  studieboeken sluiten daarom elk hoofdstuk af met enkele oefenvragen en er is natuurlijk de digitale en online ANWB Examentraining voor het Klein Vaarbewijs, maar niet iedereen wil digitaal oefenen. Daarom is er sinds deze week het nieuwe boek Oefenvragen voor het Klein Vaarbewijs.

Met maar liefst 800 nieuwe oefenvragen die elk voorzien zijn van een illustratie.Gelijk verdeeld over de verschillende onderwerpen voor de examens Klein Vaarbewijs 1 en 2. De vragen zijn net zo ingedeeld als de exameneisen. Omdat studieboeken en (online) cursussen vrijwel allemaal ook deze indeling aanhouden is het nieuwe oefenboek perfect te gebruiken als aanvulling op elk leerboek voor het vaarbewijs of bij elke (online) cursus.

Bij het oefenboek zit ook de dubbelzijdige leskaart die u nodig heeft voor de navigatievragen voor Klein Vaarbewijs 2. Het verschil met bijvoorbeeld de ANWB Examentraining Klein Vaarbewijs is wel dat er geen uitleg bij de antwoorden of vragen zit. De examentraining van de ANWB geeft wel uitleg bij de meer ingewikkelde vragen en geeft bij elke vraag aan in welke paragraaf in het ANWB boek het betreffende onderwerp besproken wordt.

Veel 'no shows' bij examen Klein Vaarbewijs

Het CBR merkt op dat maar liefst 20% van de kandidaten voor een theorie-examen voor het Klein vaarbewijs niet op het examen verschijnt. Vanwege corona kunnen er nu minder kandidaten tegelijk in de examenzaal. De stoel van een niet verschenen kandidaat kan daardoor niet zomaar worden opgevuld. Met als resultaat dat in deze drukke tijd onnodig langere reserveringstermijnen voor andere kandidaten.

Komt een geplande examentijd toch niet uit? Een examen is één keer gratis te verzetten. Meer informatie: www.cbr.nl/theoriereservering-wijzigen

Kunt u niet komen in verband met coronaklachten? Of komt u uit een gebied dat op het moment dat u daar was code oranje had? Dan kunt u het examen annuleren of verplaatsen. Dit kan alleen als de examendatum niet verder dan drie weken later is (één week voor test en uitslag + 10 dagen voor quarantaine). Bel daarvoor de Klantenservice van het CBR via 088 227 77 00. Hier zijn geen extra examenkosten aan verbonden.

Afspraak is afspraak. Het examen bij het CBR is een serieus examen voor een officieel bewijs van uw vaarbevoegdheid op snelle en grotere vaartuigen. Het CBR biedt voldoende opties om een examen te verzetten en als u Corona (verschijnselen) heeft dan is dat zelfs gratis. Er zijn wachttijden voor het examen en het is echt zonde als een plaats niet bezet is omdat de kandidaat zonder verder bericht niet komt opdagen.

CBR neemt extra maatregels

CBR neemt extra maatregels tegen Corona virus, maar beroepsexamens en de pleziervaartexamens gaan wel door. Klik hier voor meer …

Vaarbewijs omruilen

Deze week waarschuwt het blad Zeilen om uw Klein Vaarbewijs nog snel even te verlengen nu het nog bij de Vamex kan. "Misleidend" volgens Detlev Volkholz, directeur van de Vamex in een online reactie. Hoe zit het nu precies?

In 2014 is de verplichte verlenging van het Klein Vaarbewijs op zeventigjarige leeftijd officieel afgeschaft. Voor iedereen is zijn of haar Klein Vaarbewijs vanaf dat moment dus levenslang geldig ongeacht de datum waarop het vaarbewijs gehaald is of wordt en ongeacht de einddatum die op eerder uitgegeven vaarbewijzen stond. Elke handhaver in Nederland weet hier van en bij controle van een Klein Vaarbewijs waarvan de einddatum verstreken is heeft u in Nederland geen probleem. Anders is het in het buitenland. Daar mag u er vanuit gaan dat niet elke handhaver de details van de Nederlandse regels kent en is al jaren het advies om, als u in het buitenland met een vaarbewijsplichtig vaartuig wilt varen, het pasje van het Klein Vaarbewijs te vernieuwen voor een exemplaar zonder de einddatum (en achterop het internationale vaarbewijs ICC). Vernieuwen is niet gratis en er is dus niet altijd een noodzaak om een nieuw pasje aan te vragen. Daarom zullen er vast nog genoeg houders van een oud model Klein Vaarbewijs zijn met dus nog wel een einddatum op hun zeventigste verjaardag.

Ongetwijfeld heeft u allen ook gehoord van de problemen bij het CBR met name bij de verlenging van de rijbewijzen voor ouderen. De redactie van Zeilen combineert nu bovenstaande advies met de problemen bij het CBR en adviseert daarom nog even snel een nieuw Klein Vaarbewijs aan te vragen nu dat nog bij de Vamex kan. Daarmee implicerend dat omruilen van het Klein Vaarbewijs straks bij het CBR problematisch wordt. Geen onlogische gedachte, maar eigenlijk ook weer wel. Voor het omruilen van een Klein Vaarbewijs is geen medische keuring nodig. Juist op dat punt zijn er bij het CBR problemen en daardoor grote wachttijden. Tegelijk kan de oproep van het veel gelezen blad een run op de Vamex veroorzaken met als resultaat dat er juist bij Vamex grote wachttijden ontstaan, waar die er nu niet zijn. Zoals u eerder in deze nieuwsbrief kon lezen, zit de Vamex wat betreft examens helemaal vol. Dat betekent dat al het personeel bezig is met het afnemen van examens en de administratieve afwikkeling daarvan. Daar nog een run op om te ruilen vaarbewijzen bij en dan kan het serieus misgaan. De Vamex mag tot eind dit jaar vaarbewijzen uitgeven. Daarna niet meer. Dus als men voor die datum een eventueel onstane achterstand dan niet weggewerkt heeft, moet het CBR dat afmaken met alle gevaar dat er juist dan iets misgaat. En met als mogelijk resultaat dat mensen die hun pasje juist echt moeten omruilen, omdat ze echt in het buitenland gaan varen, de boot kunnen missen.

Wat is nu wijs? Controleer in ieder geval even uw Klein Vaarbewijs. Heeft u nog een exemplaar met een einddatum en gaat u binnenkort in het buitenland varen, neem dan de stap om uw pasje om te ruilen. Doe dat voor eind november.
Heeft u een exemplaar zonder einddatum en wilt u mogelijk ooit in de toekomst in het buitenland gaan varen of vindt u het wel fijn om een nieuw pasje zonder einddatum te hebben. Dan is er op dit moment eigenlijk geen reden om nu uw pasje vast om te ruilen.

Kinderziektes horen bij elke ingrijpende verandering. Maar die worden ook altijd opgelost. Daarna heeft u dan nog genoeg tijd om uw pasje om te ruilen. De minister zal nieuwe problemen bij het CBR niet accepteren. We mogen er dus vanuit gaan dat het CBR extra alert is dat er straks geen problemen ontstaan met het Klein Vaarbewijs.

Examens Klein Vaarbewijs uitverkocht

Het is dit jaar niet meer mogelijk om u in te schrijven voor een examen Klein Vaarbewijs bij de Vamex. Alle examenmomenten tot en met december zijn volgeboekt. Er werd al een grote drukte verwacht, maar de werkelijkheid blijkt dus elke verwachting te overtreffen.

Eind dit jaar gaat de examinering voor de vaarbewijzen over van Vamex naar het CBR. Omdat dit kennelijk toch enige onzekerheid geeft bleek vorig jaar al dat een groot aantal mensen 'nog even snel' het vaarbewijs wil halen. Maar liefst 35.000 examens werden er afgenomen, terwijl in een normaal jaar er ongeveer 24.000 examens worden afgenomen. Dit jaar komt men op 53.000 afgenomen examens uit. Waarvan de laatste twee maanden alleen al ongeveer 24.000 inschrijvingen. En daarmee zijn alle examenmomenten bij de Vamex tot het einde van het jaar volledig volgeboekt. Vamex directeur Detlev Volkholz: We komen dit jaar op 53.000 examens uit. Dubbel zoveel als in een normaal jaar. We hebben alle zeilen bijgezet, maar met vijf locaties en zes examendagen per week en medewerkers die al flink overwerken houdt het helaas een keer op. Wij kunnen geen extra dagen meer openen. Die zijn namelijk allemaal al open.

Begin dit jaar begon de Vamex al te waarschuwen dat men er tijdig bij moet zijn omdat er een drukte werd verwacht, maar deze stormloop had niemand verwacht. Gebruikelijk zit de grote drukte vlak voor de zomervakantie. Dit jaar was dat inderdaad een bijzonder drukke periode voor de Vamex, maar dat er na de zomer zo'n run op het examen zou ontstaan overtreft elke verwachting. Voor veel opleiders en examenkandidaten komt de stop dan toch als een onaangename verrassing. Juist ook omdat veel cursussen nu nog moeten beginnen. Ben Ros van VBO Vaarbewijsopleidingen: Het is heel snel gegaan. Tot 1 september was inschrijven eigenlijk altijd nog wel mogelijk. Nu zijn we een paar dagen verder en zit alles vol.

Het is natuurlijk goed nieuws dat het Klein Vaarbewijs en dus de watersport toch kennelijk een grote groep weet te interesseren. En dus ook een grote groep mensen die bereid is zich de theorie eigen te maken en er moeite voor wil doen het vaarbewijs te halen. Gezien recente berichten over gebrek aan kennis onder watersporters een mooi tegenbericht.
Onbekend is of de kandidaten nieuwkomers zijn of al veel langer varen en altijd al van plan waren ooit het vaarbewijs te halen. Vamex wijst er op dat de run op de examens vooral gebaseerd is op onjuiste informatie. De examens blijven bij het CBR onveranderd en ook het bericht dat er een praktijkexamen komt is niet waar. Er is dus geen man overboord als u uw vaarbewijs examen pas begin volgend jaar bij het CBR doet. Bij het CBR is straks bovendien voldoende plek op alle 20 examenlocaties.

Het CBR kan niet eerder beginnen met het examineren omdat zij daarvoor door de minister aangewezen moet zijn. Die aanwijzing gaat pas in op 1 januari 2020. Omdat de Vamex uitverkocht is heeft het CBR besloten de inschrijving voor de examens na 1 januari versneld open te stellen. De bedoeling is dat dit vanaf oktober kan bij het CBR. Vanaf januari 2020 kan men dan terecht op één van de 20 CBR locaties. Reserveren kan alleen door de kandidaat zelf en dus niet door de opleider. De inhoud van het examen blijft gelijk en ook de tarieven blijven gelijk aan die van de Vamex. En de examens voor het Klein Vaarbewijs blijven theorie examens die op een beeldscherm worden afgenomen.

In de tweede helft van september volgt meer informatie over de recreatievaartexamens op cbr.nl. Ook is dan de exacte datum bekend wanneer kandidaten examens kunnen reserveren bij het CBR.
Kandidaten die toch nog dit jaar examen willen doen kunnen proberen een vrij gevallen plek te bemachtigen. Er zijn altijd kandidaten die het examen afzeggen. Deze plekken komen dan op de website van de Vamex weer beschikbaar. Wilt u toch graag nog proberen zo’n plek te bemachtigen dan kunt u via Direct Inschrijven de beschikbaarheid controleren en een dan nog vrijgekomen examenplek reserveren.

Top tip: Het blijkt dat veel kandidaten al Klein Vaarbewijs I hebben en nu werk maken van een oud voornemen om ooit nog eens Klein Vaarbewijs II te halen. Er bestaat echter ook een alternatieve route naar het Klein Vaarbewijs II. Heeft u al Klein Vaarbewijs I dan kunt u examen Theoretische Kustnavigatie (TKN) doen. U leert dan nog meer over de navigatie en het varen op open water én met het Certificaat TKN en Klein Vaarbewijs I kunt u ook Klein Vaarbewijs II krijgen inclusief het internationale ICC Coastal Waters. Op 23 november is er weer een examen TKN in Rotterdam. U kunt nog tot 9 november inschrijven. De capaciteit is echter beperkt dus wees er op tijd bij.

Vaarbewijs voor snelle motorboten

Bij een aanvaring tussen een snelle rib en een sloep op de Nieuwe Maas bij Rotterdam is een dodelijk slachtoffer gevallen en enkele (zwaar) gewonden. Ironisch genoeg was de schipper van de rondvaart sloep zelf net hersteld van een eerdere aanvaring vorig jaar.
Op de Nieuwe Maas geldt geen snelheidsbeperking en naast de bekende watertaxi's varen er veel andere schepen rond die snelheden kunnen halen die de 50 km/uur ver overschrijden. Onlangs presenteerde het Havenbedrijf nog een nieuwe snelle patroeilleboot die zelfs de 100 km/uur zou kunnen halen. Als sommige schepen zo hard kunnen, dan moeten de handhavers ze immers wel bij kunnen houden.

Niet het eerste ernstige ongeluk waarbij een snelvarende boot betrokken is en uit diverse hoeken vraagt men zich af of het huidige klein vaarbewijs nog wel voldoet voor de snelheden die sommige snelle motorboten kunnen halen. Hoe zit het ook al weer?

In Nederland en in veel andere Europese landen geldt een vaarbewijsplicht voor een snel varende motorboot als deze sneller kan varen dan 20 km/uur. Is de boot kleiner dan 25 meter dan volstaat een Klein Vaarbewijs I en vaart men op grotere wateren zoals het IJsselmeer dan moet men Klein Vaarbewijs II hebben. Hoewel een Klein Vaarbewijs dus bedoeld is voor schippers van snelle motorboten (en onder andere ook voor pleziervaartuigen van 15-25 meter) bestaat de voorgeschreven leerstof vooral uit meer algemene kennis van het varen. Er wordt eigenlijk nauwelijks aandacht besteed aan het varen met een snelle motorboot (of een groter motorschip). Een aanzienlijk deel van de kandidaten die examen doet voor het Klein Vaarbewijs doet dat omdat ze (ook) met een snelle motorboot of waterscooter willen kunnen varen. In Nederland of op vakantie. Het Klein Vaarbewijs is dus onder andere bedoeld voor snelle motorboten, een groot deel van de houders van een Klein Vaarbewijs vaart ook met een snelle motorboot, maar varen met een snelle motorboot komt niet of nauwelijks aan bod in de leerstof. Alsof elke motorrijder rijdt met een gewoon fiets rijbewijs.

Daarnaast is er nog iets aan de hand. Steeds meer ondernemers en organisaties bieden vaartochten aan. Zolang men niet meer dan 12 passagiers meeneemt en het schip kleiner is dan 20 meter volstaat een Klein Vaarbewijs voor de schipper. En dankzij het zogenaamde 'Giethoorn arrest' is soms zelfs meer toegestaan mits men altijd in een vast gebied vaart en het om een open rondvaartboot gaat. Vaartochten met snelle motorboten zijn sterk in opkomst. Niet meer dan 12 passagiers ook dan volstaat dus een Klein Vaarbewijs.

De oorzaak van de recente aanvaring in Rotterdam is nog onbekend. Maar wel dat het om twee boten ging die vaartochten aanbieden. Een sloep en een rib. Voor beide schippers volstaat dus het Klein Vaarbewijs. Welke opleiding beide schippers hebben is niet bekend. Het blijft echter opmerkelijk dat iedereen met een Klein Vaarbewijs mag varen als schipper op een snelle motorboot met soms net zo veel vermogen als een Formule 1 raceauto. Het verschil is alleen dat Max Verstappen en co op een afgesloten circuit rijden. De varende snelheidsmonsters varen echter gewoon tussen al het overige scheepvaartverkeer. De vraag of het huidige Klein Vaarbewijs wel voldoende is voor deze snelle schepen is naar onze mening dus een terechte vraag.

Dode bij aanvaring motorsloep ...

Huidig vaarbewijs voldoet niet

Bezorgde booteigenaren

De beste stuurman staat aan de wal

Afgelopen week viel ons ook de berichtgeving op rond een op hol geslagen speedboot. De reddingsmaatschappij en andere hulpverleners moesten uitrukken voor een speedboot die met flinke snelheid al maar rond bleek te draaien zonder dat er iemand aan boord was. Wat bleek de schipper die een borreltje te veel op had wilde nog even gaan varen, maar viel overboord en omdat hij geen dodemanskoord droeg bleef te boot met het roer naar stuurboord al maar rondjes draaien. De schipper wist veilig op de wal te klimmen en kon niets anders doen dan toekijken of de hulpdiensten uiteindelijk zijn op hol geslagen boot wisten te 'vangen'. De media berichten vervolgens over een bestuurder zonder vaarbewijs, met een te hoog alcohol promillage en geen gebruik van het verplichte dodemanskoord.

Allemaal correcte feiten? De bestuurder van een snelle motorboot moet een (klein) vaarbewijs hebben, mag niet te veel gedronken hebben en moet een dodemanskoord dragen. Maar ... welke bestuurder? Het schip voer immers onbemand rondjes. De kennelijke schipper stond aan de kant. Formeel is er volgens mij geen sprake van dat deze schipper (of eigenaar) op dat moment de bestuurder van zijn schip was. Hij was niet aan boord, had overduidelijk geen enkele controle over zijn schip en er was ook geen sprake van afstandsbediening of zo iets dergelijks. De vaarregels van het BPR kennen geen definitie van het begrip bestuurder, maar in jurisprudentie grepen rechters al eens terug op de Wegenverkeerswet en moet er op toch op enige wijze sprake zijn van (vermeende) controle over het voer- of vaartuig om van een bestuurder te kunnen spreken. Een dronken schipper op de stoel van de bestuurder kan best geen controle hebben, maar wordt op basis van zijn positie aan boord toch als bestuurder aangemerkt. In dit geval stond de stuurman echter aan de wal.

En als je niet de bestuurder bent van een snelle motorboot dan hoef je geen vaarbewijs te hebben, geen dodemanskoord te dragen en mag je best een slokje op hebben. Overduidelijk dat deze schipper veel overlast heeft veroorzaakt en het lijkt me dan ook fair als hij de kosten daarvoor moet betalen, maar de vraag is wel of een boete voor varen zonder vaarbewijs, te veel alcohol en geen dodemanskoord dragen bij de rechter stand zal houden. De beelden zijn in ieder geval wel bijzonder ...

Vaarbewijs bij YachtConsult

Klassikaal onderwijs is voor velen de juiste weg naar het Klein Vaarbewijs. Mondelinge uitleg op maat en oefenen met de examenstof met tips en handige ezelsbruggetjes van een doorgewinterde docent is wat YachtConsult biedt. Negentig van de cursisten slaagt in één keer. In juni starten al weer de laatste cursussen voor het begin van het vakantieseizoen. Meer informatie op de website ...

YachtConsult geeft ook privé les en cursussen op locatie voor bijvoorbeeld verenigingen.

Vaarbewijs Academy overgenomen

Vrijwel ongemerkt heeft Uitgeverij Hollandia vaaropleider Vaarbewijs Academy overgenomen. Hollandia zal het cursusboek en de online training van Vaarbewijs Academy voortzetten. Hollandia heeft met de Leidraad voor het Vaarbewijs ook al een ander boek voor het klein vaarbewijs, maar beiden blijven naast elkaar bestaan. Sterker nog van de Leidraad zal later dit jaar een nieuwe editie verschijnen.

Dat brengt het aantal vaarbewijsboeken op vier. Binnenkort zullen wij ze met elkaar vergelijken.

Topdrukte bij de Vamex

Afgelopen jaar was een topjaar voor de Vamex. Maar liefst zo'n 37.000 examens voor het Klein Vaarbewijs werden er afgenomen. Zo'n 10.000 meer als in voorgaande jaren. En ook dit jaar lijkt goed op stoom. Dat de examinering eind dit jaar overgaat naar het CBR is kennelijk toch een stimulans om nu nog even snel het Klein Vaarbewijs te halen.

En hoewel de leerstof inhoudelijk gelijk blijft en de wijze van examineren ook niet zal veranderen (Klein Vaarbewijs blijft een theorie-examen) is het vrij zeker dat er onder de vlag van het CBR wel het één en ander gaat veranderen. Zo wordt het aantal locaties uitgebreid naar alle locaties van het CBR, maar is het straks niet meer mogelijk om na het examen direct het Klein Vaarbewijs mee naar huis te nemen. Na het examen zult u dus enige dagen op het fel begeerde pasje moeten wachten. Ook is nog onbekend wat straks de kosten worden om examen te doen en om het pasje te laten maken.

Opvallend is ook de toename in het aantal kandidaten voor het Klein Vaarbewijs 2. Veel mensen die in het verleden al het Klein Vaarbewijs 1 haalden, maken nu werk van hun goede voornemen en doen nu aanvullend examen voor Klein Vaarbewijs 2.

Tot half december doet u nog bij de Vamex examen. Dan volgt er even een periode zonder examens, waarbij alles overgaat naar het CBR en vanaf 2 januari kan men terecht bij het CBR. De verwachting is dat examens bij het CBR vanaf oktober te reserveren zullen zijn.

Tip: Met het Certificaat Theoretische Kustnavigatie (TKN) en Klein vaarbewijs 1 krijgt u ook Klein Vaarbewijs 2 en het ICC Coastal Waters. En TKN gaat dieper in op bijvoorbeeld navigatie en behandelt ook de vaarregels op zee. Als het uw ambitie is om ook op zee te gaan varen dan is TKN eigenlijk onmisbaar. En een logische keuze om Klein Vaarbewijs 2 feitelijk 'over te slaan'. In november is er nog een examen TKN.

Klein Vaarbewijs vanaf 2020 bij het CBR

Het ministerie van Infrastructuur en Waterstaat heeft definitief besloten de examinering en de afgifte van het Klein Vaarbewijs en Groot Pleziervaartbewijs vanaf 1 januari 2020 door het Centraal Bureau Rijvaardigheidsbewijzen (CBR) uit te laten voeren. Dat betekent dat 2019 het laatste jaar is waarin VAMEX de vaarbewijsexamens zal afnemen en het vaarbewijs zal uitgeven. De laatste examens zullen door VAMEX op zaterdag 14 december 2019 worden afgenomen. Dit is dan ook tevens de laatste dag waarop het vaarbewijs door de Vamex zal worden verstrekt.

Het CBR en VAMEX werken samen aan de voorbereiding voor een soepele overgang van de activiteiten. Als er meer bekend wordt over de overgang zal hierover worden bericht. Inhoudelijk en op het vlak van exameneisen zal de overgang naar het CBR geen effect hebben. Het examen voor het Klein vaarbewijs blijft een theorie-examen.

Een spannend jaar voor het Vaarbewijs

De examinering van het Klein Vaarbewijs gaat naar het CBR. Het jaar 2019 is het laatste jaar dat de examens Klein Vaarbewijs worden afgenomen door de VAMEX. Per 01-01-2020 neemt het CBR (Centraal Bureau Rijvaardigheid) deze taak over. Welke gevolgen dat gaat hebben voor de vorm en inhoud van het examen weten we niet maar dat er wat gaat veranderen is zeker. Aldus Ben Ros van VBO Watersportcursussen. Lees verder op zijn website …

Ben Ros schreef ook diverse studiewijzers voor het Klein Vaarbewijs, Marifonie, Kustnavigatie en het Belgische Stuurbrevet.

Klein vaarbewijs leidt tot verbouwing

Regelgeving leidt tot ingrijpende verbouwing van de replica van een historische trekschuit, de Dieverdoatsie. Hierdoor kan met grotere groepen dan 12 personen gevaren worden. Wat een bureaucratie denkt u wellicht? Zonde van zo'n schip. Hoe zit dat nu eigenlijk?

De Binnenvaartwet is erg duidelijk. Een schip dat vaart met meer dan 12 betalende passagiers is volgens de wet een Groot Schip ongeacht de afmetingen. Dat heeft nog al wat consequenties voor de eisen die aan een dergelijk schip en haar bemanning worden gesteld. Zo moet de schipper minimaal een Groot Vaarbewijs B hebben. Rondvaartboten en dus ook historische schepen waarmee rondvaarten met meer dan 12 passagiers worden aangeboden moeten aan de wet voldoen. Aan de andere kant wil men zo veel mogelijk passagiers mee kunnen nemen omdat de inkomsten immers nodig zijn voor de exploitatie en het onderhoud van het schip.

Er zijn twee mogelijkheden om onder deze zwaardere regels uit te komen. Door maximaal 12 passagiers mee te nemen of door de rondvaarten aan te bieden met een open schip. De rechter heeft namelijk ooit bepaalt dat een open rondvaartboot vrijgesteld is van de eisen die ook gelden voor een meestal veel groter gesloten passagiersschip. Deze uitspraak wordt ook wel het Giethoorn arrest genoemd, omdat de rechtszaak destijds ging over de vele rondvaartboten die in deze druk bezochte toeristische plaats varen.
Overigens is het mogelijk om als schipper van een rondvaartboot met meer dan 12 passagiers een speciaal rondvaarboot vaarbewijs te halen. Een vaarbewijs waarmee u alleen in een vast aangewezen vaargebied met een rondvaartboot mag varen. Het schip moet dan nog wel voldoen aan de eisen voor een passagiersschip.

Nieuw vaarbewijsboek en examentraining

Omdat de exameneisen voor het Klein Vaarbewijs elk jaar wel iets veranderen komt de ANWB jaarlijks in januari een nieuw cursusboek en een nieuwe examentraining voor het Klein Vaarbewijs. Alle leerstof voor het examen in een praktisch en uitgebreid boek, dat ook na het examen nog goed als naslagwerk is te gebruiken. Samen met de interactieve examentraining het ideale hulpmiddel voor een geslaagd examen.

Er zijn drie versies:

• ANWB Cursusboek Klein Vaarbewijs I en II
• CD-Rom met Examentraining Klein Vaarbewijs I en II
• Voordelige combi van boek en examentraining

Het cursusboek omvat de complete leerstof voor het examen Klein Vaarbewijs 1 en 2 en een dubbelzijdige leskaart nodig bij de oefenopgaven voor Klein Vaarbewijs 2. De cd met examentraining bevat meer dan 2.500 oefenvragen voor beide examens en met de toetsmatrijs kunt u onbeperkt oefenexamens genereren. Bij de cd krijgt u een unieke activatiecode. Hiermee kunt u ook de software als download ophalen als uw pc geen CD-Romdrive heeft. Heeft u een Mac of Linux pc dan krijgt u toegang tot de alternatieve online examentraining.

De voorraad met nieuwe boeken en cd's is naar ons onderweg. Precies op tijd want alle boeken waren inmiddels uitverkocht. U kunt nu al bestellen. Zodra de nieuwe voorraad dan binnen is gaat uw bestelling op de post.

Toekomst Knokke Boat onzeker

In Nederland geldt op zee geen vaarbewijsplicht op zee, maar zodra u ergens een haven invaart passeert u een in de wet vastgelegd lijn en vaart u officieel op binnenwater waar de Binnenvaartwet ed. gelden. Dat betekent bijvoorbeeld dat u zonder klein vaarbewijs met een snelle motorboot of jetski mag varen als u van het strand van Hoek van Holland vertrekt, maar als u een visje wilt halen in de haven van Scheveningen u toch echt een Klein Vaarbewijs moet hebben. In het noorden loopt deze lijn aan de zeekant van de Waddeneilanden en wordt doorgetrokken over de zeegaten tussen de eilanden. De Waddenzee is daardoor formeel binnenwater en hier moet u zelfs een Klein vaarbewijs II hebben, omdat de Waddenzee expliciet in de wet wordt genoemd als water waar dit vaarbevoegdheidsbewijs verplicht is.
Omdat u nooit weet of u niet toch een haven moet aanlopen, adviseren wij al jaren een Klein Vaarbewijs te halen ook als u altijd vanaf een Noordzeestrand vertrekt.

Op zich geen nieuws zult u zeggen, maar de in de wet vastgelegde kustlijn dreigt nu toch een Belgische ondernemer in het Nederlandse Cadzand-Bad de kop te kosten. De haven van Cadzand-Bad is de jongste haven langs de Nederlandse kust en pas opengegaan jaren nadat de Binnenvaartwet van kracht werd. Knokke Boat zag hier een goede toekomst en biedt sinds vorig jaar bezoekers de mogelijkheid om te 'wavekarten'. Varen met een kruising tussen een jetski en een snelle rib; een soort van karten op de golven. Na een korte instructie vaart men zelfstandig de haven uit en kan genieten van het zilte water en de snelheid. Dat laatste mag dus zonder vaarbewijs, maar het zelfstandig de haven in- en uitvaren mag dus niet zonder een Klein Vaarbewijs. De inspectie ILenT heeft de ondernemer nu definitief te kennen gegeven dat de Binnenvaartwet en dus het verplichte Klein vaarbewijs ook geldt voor zijn activiteiten. Online meer lezen …

De wet is de wet en die dient natuurlijk voor iedereen te gelden. De ondernemer had zich uiteraard ook beter moeten informeren, maar het is natuurlijk jammer dat niet-watersporters op deze manier geen kennis kunnen maken met de watersport. Maar wellicht dat daar een maas in de regels is te vinden; varen met snelle motorboten in clubverband (zelfs voor jongeren onder de 18) is daarvoor nu juist wel in de regels opgenomen.

Klein Vaarbewijs met theorie én praktijk

Nee, in Nederland komt er geen praktijkexamen voor het Klein Vaarbewijs. Toch vinden veel kandidaten het een gemis dat ze op papier straks met een schip van 15 tot 25 meter of een snelle motorboot mogen varen, maar in sommige gevallen soms zelfs nog geen meter aan het roer hebben gestaan. Om die reden lanceren diverse partijen in de watersport Vaarplezier.

Het idee achter Vaarplezier is simpel: door het toevoegen van praktijkles aan de cursus voor het Klein Vaarbewijs, neemt de kans van slagen meteen enorm toe. Bovendien is de cursus met praktijk veel leuker en aantrekkelijker voor de deelnemers. Na een dag theorie ga je namelijk op het water een groot deel van de stof nog eens praktisch doornemen: aanleggen, afmeren, wielwerking van de schroef, voorrangsregels, techniek, veiligheid etc.. Op meerdere locaties in het land, dus er is er altijd wel één bij u in de buurt.

Nu steeds minder mensen bereid zijn meer dan vier avonden te blokken voor het examen Klein Vaarbewijs en dus steeds meer opleiders overgaan tot een eendaagse cursus, is het initiatief van Vaarplezier om theorie met praktijk te combineren een welkome vernieuwing.
Meer informatie op de site van Vaarplezier …

En kiest u toch voor zelfstudie, dan vindt u al het benodigde lesmateriaal natuurlijk in de Vaarwinkel.

Examenkaarten Klein Vaarbewijs nu te downloaden

Bij het examen Klein Vaarbewijs 2 wordt gebruik gemaakt van een dubbelzijdige examenkaart met op de ene kant het Markermeer en op de andere kant een stuk van de Waddenzee bij Den Helder en Texel. Om die reden zit deze examenkaart ook bij elk boek voor het Klein Vaarbewijs en wordt gebruikt in de oefenopgaven. Uitgevers mogen deze kaart niet los verkopen en dat blijkt soms lastig als de kaart zoek of beschadigt raakt.

Sinds kort is de examenkaart echter als gratis download beschikbaar. Download de PDF en print deze op A3. Als u zelf geen A3 printer heeft dan kan dat bij elke printer- of plotterservice.

• Examenkaart A (Markermeer)
• Examenkaart B (Marsdiep)

Klein Vaarbewijs in een wip

Bij de invoering van het Klein Vaarbewijs al weer heel lang geleden sprak men de verwachting uit dat het aantal afgenomen examens de eerste jaren wel hoog zou liggen en daarna zou inzakken. Bijna alle watersporters hadden hun vaarbewijs dan wel gehaald en alleen een klein aantal nieuwe snelvaarders en grotere boot bezitters zou dan nog examen willen doen. Hoe ver bleek men de plank te slaan? Het aantal afgenomen examens en nieuw uitgegeven kleine vaarbewijzen blijft over alle jaren redelijk stabiel. Soms wat meer en soms wat minder. Niet omdat de watersport nu zo hard groeit, maar omdat ook veel mensen voor wie het klein vaarbewijs niet direct verplicht is, toch besluiten hun vaarbevoegdheidsbewijs te halen. Soms omdat men ook wel eens in het buitenland wil huren en dan makkelijk kan aantonen te kunnen varen, maar meestal toch omdat het beter voelt het water op te gaan met enige kennis.

Wel valt het op dat kandidaten steeds minder bereid zijn al te veel tijd te steken in de studie voor het examen. Eerst zag je al de terugval bij de opleiders. Van 10 avonden ging eigenlijk iedereen al terug naar 4 avonden. En ook vier avonden vinden velen al te veel en doet men liever een 'crash course' van één dag inclusief examentraining. In de Vaarwinkel merken wij dat deze ontwikkeling zelfs nog verder gaat. De vraag "hoe snel heb ik 'dit of dat' in huis? Want ik heb volgende week examen". En met 'dit of dat' blijkt men dan nog verrassend vaak een cursusboek voor het Klein vaarbewijs te bedoelen. Terwijl het cursusboek toch echt de essentiële basis bevat.

De leerstof voor het Klein Vaarbewijs 1 is geen 'rocket science', maar om nu te zeggen dat het in een week doorlezen van een boek (het dunste omvat 240 pagina's) en/of een dag een flitscursus voldoende is voor het examen durf ik te betwijfelen. Maar hoewel er nog steeds gemopperd wordt dat het examen moeilijk is en dat de leerstof onvoldoende aansluit, laten de cijfers een ander beeld zien. De slaagpercentages zijn wel is waar niet hoog, maar zeker ook niet te laag. Onbekend is wat de relatie is tussen tijd besteed aan de studie en de kans in één keer te slagen.