Vaarwijzer Nieuwsbrief - 2026 week 16

Navigatie in de ruimte Wie op zee navigeert zonder GPS, valt terug op een vertrouwd principe: u weet dat u zich ergens op de aarde bevindt. Met behulp van zon, maan en sterren bepaalt u uw positie in lengte en breedte, en vanuit een vorige positie kunt u koers en afstand berekenen. Dat vaste referentievlak, de aardbol, maakt klassieke navigatie overzichtelijk. Voor ruimtevaartuigen zoals de Artemis II bestaat dat vaste “oppervlak” niet. Zij bewegen zich in de ruimte, waar geen lengte- en breedtegraden zijn om op terug te vallen. In plaats daarvan gebruiken ze een driedimensionaal coördinatenstelsel. Afhankelijk van waar ze zich bevinden, kan dat bijvoorbeeld rond de aarde of rond de maan zijn. Hun positie wordt uitgedrukt als een punt in de ruimte, op een bepaalde afstand en richting ten opzichte van zo’n referentiepunt. Om die positie te bepalen, combineren ruimtevaartuigen verschillende technieken. Net als bij astro-navigatie kijken ze naar hemellichamen, maar hier vooral om de oriëntatie te bepalen: sensoren meten zeer nauwkeurig hoe het ruimtevaartuig gericht is ten opzichte van bekende sterren. Daarnaast houden ze continu bij hoe ze bewegen met behulp van gyroscopen en versnellingsmeters. Dit wordt traagheidsnavigatie genoemd: op basis van gemeten versnellingen en draaisnelheden rekent het systeem voortdurend uit hoe positie en snelheid veranderen sinds het laatste bekende punt. Daarnaast staan ruimtevaartuigen meestal in contact met meetstations op aarde. Die sturen radiosignalen heen en weer, waarmee afstand en snelheid zeer precies kunnen worden bepaald. Deze metingen worden gebruikt om kleine afwijkingen in de berekende baan te corrigeren. De baan zelf ligt namelijk grotendeels al vast op basis van zwaartekracht en vooraf berekende trajecten. Een bijzonder moment is wanneer de capsule zich achter de maan bevindt en er tijdelijk geen radioverbinding met de aarde mogelijk is. Tijdens zo’n periode kan er geen directe controle vanaf de aarde plaatsvinden en moet de bemanning volledig vertrouwen op de boordsystemen. Dat lijkt sterk op wat u kent als gegist bestek, maar dan veel nauwkeuriger: het ruimtevaartuig rekent continu zijn positie door met behulp van traagheidsnavigatie. Tegelijkertijd leveren sterrensensoren een controle op de oriëntatie. Door deze gegevens te combineren blijft het ruimtevaartuig ook zonder contact met de aarde op koers, totdat de verbinding weer wordt hersteld en de positie opnieuw exact kan worden vastgesteld. Het verschil met navigatie op zee is dus fundamenteel. Waar u op het water altijd “op de kaart” zit, moet een ruimtevaartuig zijn eigen positie bepalen in een leeg referentiekader. Toch is de kern vergelijkbaar: ook daar gaat het om positie, snelheid, koers en voorspelling. Alleen speelt dat zich niet af op een bol oppervlak, maar in een uitgestrekte ruimte waarin elke afwijking direct gevolgen heeft voor de uiteindelijke baan. Professioneel navigeren Wie zich verder wil verdiepen in navigatie op zee en de stap wil maken van recreatieve naar professionele kennis, komt al snel uit bij het boek *Navigatie* van Luc Naudts. Dit is nog steeds een van de weinige Nederlandstalige studieboeken die de volledige breedte van navigatie behandelt zoals vereist binnen het STCW-verdrag. Naast de klassieke onderwerpen wordt ook aandacht besteed aan moderne hulpmiddelen, software en online informatiebronnen die tegenwoordig een vaste plaats hebben aan boord. De opzet is duidelijk praktijkgericht. Theorie wordt beknopt uitgelegd en direct gekoppeld aan de toepassing in de dagelijkse navigatie, met realistische voorbeelden die de stof concreet maken. Daarmee is het boek niet alleen geschikt voor beroepsopleidingen, maar ook voor de gevorderde watersporter die verder wil kijken dan de standaard lesstof voor kustnavigatie en echt wil begrijpen wat er achter de berekeningen en systemen schuilgaat. Bestellen Welke sloep past bij u? Alles wat u wil weten over sloepen. Bent u op zoek naar een nieuwe sloep, of gewoon benieuwd wat er allemaal te koop is? Dan is het Sloepenboekje van Daemes & Heeren precies wat u nodig heeft. Al jarenlang is het Sloepenboekje hét naslagwerk voor iedereen die iets met sloepen, tenders en cruisers te maken heeft. De nieuwe uitgave is met ingang van dit jaar alleen nog leverbaar als digitaal boek; rijker, actueler en overzichtelijker dan ooit. Het Sloepenboekje geeft een compleet overzicht van alle merken en modellen. Of u nu zoekt naar een polyester, houten, aluminium of stalen romp, een bootje met een inboard, outboard of elektrische motor, alles handig op één plek. Inclusief praktische tips en tricks die u helpen bij het maken van de juiste keuze. Exclusief voor de lezers van de Vaarwijzer Nieuwsbrief is het nieuwe Sloepenboekje nu te bestellen voor slechts € 10,- in plaats van € 15,-. Nu bestellen Opleider Vaarplezier failliet De bekende opleider Vaarplezier is failliet. Uit gegevens van de rechtbank Amsterdam blijkt dat het faillissement al in november vorig jaar is uitgesproken. Het bedrijf heeft zelf het failissement aangevraagd. En de inventaris werd in februari door Troostwijk geveild. Vaarplezier is ontstaan vanuit de opleiding voor beroepsrondvaartschippers en richtte zich daarnaast ook op het geven van cursussen voor het Klein Vaarbewijs in combinatie met een praktijkmiddag. Het bedrijf bedacht veel ludieke acties, zoals het wereld record vaarbewijs les geven. Helaas hebben dergelijke acties het tijd niet kunnen keren. In 2024 nam Vaarplezier de bekende Zeilschool Naarden over. In datzelfde jaar organiseerde men een crowdfunding om de vloot van de zeilschool uit te breiden. De crowdfunding was met 120% overtekend. Naar verwachting zijn ook deze investeerders hun geld kwijt. The Yacht Experience Op 9 en 10 mei 2026 vindt bij De Valk Yacht Brokers in Loosdrecht opnieuw The Yacht Experience plaats. Tijdens dit tweedaagse evenement krijgen bezoekers de gelegenheid om een breed aanbod aan motorjachten te bekijken en in contact te komen met specialisten uit de watersportsector. Het evenement is beide dagen geopend van 11.00 tot 18.00 uur. Bezoekers kunnen parkeren op een externe locatie in Breukeleveen, vanwaar vervoer naar het evenement wordt geregeld. De toegang is gratis, maar vooraf aanmelden is vereist. The Yacht Experience richt zich met name op geïnteresseerden in motorjachten en biedt een overzicht van het actuele aanbod en ontwikkelingen binnen dit segment van de watersport. Meer informatie Watersportverbond met ‘oud-hout’ om tafel Naar aanleiding van de omstreden hermetingsplannen gaat het Watersportverbond op 11 mei in Utrecht praten alle zogenaamde ’oud-hout’ klassenorganisaties. Begin dit jaar voerde de Technische Commissie van het Verbond een verplichte her-meting in voor deze nationale klassen. Het voorstel dat er nu ligt betekent dat als eigenaren hun boot willen verkopen, dat die eerst her-meten moet worden. Pas als de boot door de keuring komt, ontvangt de nieuwe eigenaar een meetbrief nodig om aan wedstrijden te mogen deelnemen. De voorgestelde her-meting heeft binnen de klassen-organisaties veel stof doen opwaaien. Verder lezen The Ocean Race Atlantic finish in Lorient Deze zomer vindt voor het eerst The Ocean Race Atlantic plaats, een nieuwe wedstrijd binnen The Ocean Race-serie. De race start op 1 september in New York en finisht naar verwachting rond 8 of 9 september in het Franse Lorient, na een oversteek van circa 3000 zeemijl over de Noord-Atlantische Oceaan. Wat deze nieuwe wedstrijd bijzonder maakt, is het concept. In plaats van een etappekoers rond de wereld of door Europa, gaat het hier om een snelle, rechtstreekse trans-Atlantische race met IMOCA-racejachten, volledig bemand. Voor het eerst schrijft de organisatie daarbij een vaste, gemengde bemanning voor: elk team bestaat uit twee mannen en twee vrouwen, aangevuld met een onboard reporter voor live verslaggeving. Daarmee zet de organisatie nadrukkelijk in op zowel sportieve prestaties als zichtbaarheid en media-impact. De route is bovendien zo ontworpen dat risico’s voor zeezoogdieren en andere mariene fauna worden beperkt, in samenwerking met wetenschappers en milieuorganisaties. Met deze opzet fungeert The Ocean Race Atlantic als een compacte, intensieve offshorewedstrijd én als voorbereiding op de volgende editie van de wereldomzeiling. Lorient, waar een groot deel van de IMOCA-teams is gevestigd, vormt het eindpunt en ontvangt de vloot met een publieksprogramma rond de finish. Voor de offshore zeilsport betekent deze nieuwe race een extra hoogwaardig evenement op de internationale kalender, met nadruk op snelheid, duurzaamheid en een moderne teamopzet. Lees meer EBI sluit zich aan bij technologie platform De European Boating Industry (EBI) heeft zich aangesloten bij het Waterborne Technology Platform, een samenwerkingsverband dat innovatie en duurzaamheid in de maritieme sector stimuleert. Met deze stap wil de sector sterker betrokken zijn bij de ontwikkeling van nieuwe technologieën, zoals emissievrije aandrijving en slimme digitalisering aan boord. Via deze samenwerking krijgt de pleziervaart meer invloed op Europese onderzoeksprogramma’s en subsidies, die tot nu toe vooral gericht waren op de beroepsvaart en scheepsbouw. De verwachting is dat dit op termijn ook voor watersporters zal leiden tot schonere en efficiëntere oplossingen aan boord. Lees meer Met de Wateratlas het water op Nu het seizoen echt op het punt staat te beginnen, is het ook een goed moment om naar de kaarten aan boord te kijken. Waar veel watersporters jarenlang werkten met losse ANWB Waterkaarten in combinatie met de Wateralmanak deel 2, is dat sinds vorig jaar veranderd. De ANWB heeft het kaartmateriaal en de bijbehorende praktische informatie samengebracht in drie overzichtelijke uitgaven: de ANWB Wateratlas Noord, ANWB Wateratlas Midden en ANWB Wateratlas Zuid. Samen dekken deze atlassen heel Nederland af. Het belangrijkste verschil met de oude situatie is dat deze wateratlassen méér zijn dan alleen kaarten. Ze combineren gedetailleerde vaarkaarten met de vertrouwde almanakgegevens over bruggen, sluizen en havens. Daarmee is de aparte Wateralmanak deel 2 overbodig geworden en die verscheen in 2025 dan ook voor het laatst. Voor de praktijk betekent dit vooral gemak en overzicht. In plaats van schakelen tussen kaarten en een aparte almanak, heb je alle relevante informatie direct bij elkaar. Dat maakt de voorbereiding eenvoudiger en het gebruik aan boord overzichtelijker. De losse ANWB Waterkaarten zijn nog beperkt verkrijgbaar, zolang de voorraad strekt, maar de nieuwe opzet met wateratlassen sluit beter aan bij hoe veel watersporters hun navigatie tegenwoordig organiseren: compleet, actueel en direct bruikbaar aan boord. Bestellen Waterkaarten App; uw digitale vaaratlas Voor wie liever digitaal navigeert, of graag een extra hulpmiddel aan boord heeft, is de Waterkaarten App een praktisch alternatief. Deze app bundelt vaarkaarten voor Nederland, België, Duitsland, Frankrijk, Engeland, Ierland, Schotland en Denemarken, aangevuld met uitgebreide almanakgegevens over bruggen, sluizen en havens, én actuele scheepvaartberichten. Daarmee biedt de app veel van dezelfde informatie als de papieren wateratlassen, maar dan altijd actueel en direct beschikbaar op smartphone of tablet. In de praktijk worden de app en de papieren atlassen dan ook vaak naast elkaar gebruikt: digitaal voor het gemak en de actualiteit, en papier voor het overzicht aan boord. Speciaal voor de start van het seizoen is er bovendien een extra voordeel: in de maand april ontvangt u 20% korting op een jaartegoed voor de Waterkaarten App. Een mooi moment om het vaarseizoen goed voorbereid te beginnen. Profiteer nu !   Kent u iemand voor wie dit ook interessant is? Stuur deze editie gerust door of deel de online versie. Deel deze nieuwsbrief (online versie)

Vaarwijzer Nieuwsbrief - 2026 week 15

Van Apollo tot smartphone De recente Artemis-missie van NASA laat mooi zien hoe ruimtevaarttechnologie zich ontwikkelt – maar ook waar verrassend weinig verandert. Tijdens de Apollo-missies in de jaren zestig en zeventig werkte men met de Apollo Guidance Computer. Die had slechts enkele kilobytes aan geheugen en een kloksnelheid van ongeveer 1 MHz. Ter vergelijking: een moderne smartphone beschikt over miljoenen keren meer geheugen en een rekenkracht die vele ordes van grootte hoger ligt. Toch werden met die beperkte middelen maanlandingen uitgevoerd – dankzij extreem efficiënte software en een strak afgebakende taakverdeling tussen mens en machine. Opvallend is dat ook de huidige generatie ruimtevaartuigen, zoals de Orion spacecraft, nog steeds niet draait op de krachtigste beschikbare hardware. In plaats daarvan worden zogenoemde “radiation-hardened” computers gebruikt, zoals systemen gebaseerd op de RAD750. Deze zijn qua rekenkracht nog altijd duidelijk minder krachtig dan een gemiddelde smartphone, maar ze zijn bestand tegen kosmische straling en functioneren onder extreme omstandigheden waar gewone elektronica zou falen. Waar consumentenapparatuur inzet op snelheid en veelzijdigheid, draait het in de ruimte om betrouwbaarheid, voorspelbaarheid en fouttolerantie. De echte innovaties in moderne ruimtevaartcomputers zitten dan ook niet zozeer in pure snelheid, maar in architectuur en robuustheid. Denk aan redundante systemen die elkaar continu controleren, foutcorrectie op bitniveau, en software die prioriteiten dynamisch kan aanpassen om cruciale functies overeind te houden. Ook wordt steeds vaker gewerkt met modulaire systemen en een verdeling van taken over meerdere gespecialiseerde computers, in plaats van één centrale processor. Wie dit naast de ontwikkeling in de scheepvaart legt, ziet een vergelijkbaar patroon. Waar navigatie in de jaren zeventig nog bestond uit gegist bestek, papieren tabellen, Decca- en Loran-systemen en soms radar, beschikt tegenwoordig vrijwel elke schipper over nauwkeurige positiebepaling via GNSS. Apparatuur is sneller, toegankelijker en vooral gebruiksvriendelijker geworden, maar ook hier geldt: betrouwbaarheid en begrijpelijkheid blijven cruciaal voor veilig gebruik aan boord. Kijken we vooruit, dan ligt de volgende sprong waarschijnlijk niet alleen in nog meer rekenkracht, maar vooral in slimme integratie. Systemen die zelfstandig risico’s herkennen, routes optimaliseren op basis van realtime data en de schipper actief ondersteunen in besluitvorming. Net zoals in de ruimtevaart zal ook hier de balans tussen automatisering en menselijke controle bepalend blijven. Nieuwe investeerders voor Sunseeker De Britse jachtbouwer Sunseeker International heeft aangekondigd dat het bedrijf werkt aan een nieuwe eigendomsstructuur met de komst van nieuwe investeerders. Tegelijk is een interim-CEO benoemd om de organisatie in deze overgangsfase te leiden en stabiliteit te waarborgen. Met deze stappen wil Sunseeker de continuïteit van het bedrijf veiligstellen en de basis leggen voor verdere ontwikkeling in de luxe jachtbouw. Lees meer Wateralmanak deel 1 mee aan boord Met het nieuwe vaarseizoen in aantocht is het een goed moment om nog eens stil te staan bij de regels aan boord. Veel watersporters weten dat ze “iets met reglementen” bij zich moeten hebben, maar hoe dat precies zit is vaak minder duidelijk. Vaak wordt gezegd u moet de ANWB Wateralmanak verplicht aan boord hebben, maar is dat ook zo? In vrijwel alle Nederlandse en Belgische vaarreglementen staat dat u de actuele wet- en regelgeving aan boord moet hebben. Dat geldt voor bijna alle vaartuigen, met uitzondering van open boten. Er wordt vaak gedacht dat de ANWB Wateralmanak deel 1 verplicht is, maar dat klopt formeel niet. Wat wél verplicht is, is dat u beschikt over een actuele en volledige set van de geldende regels voor het vaarwater waar u op dat moment vaart. De ANWB Wateralmanak deel 1 2025/2026 biedt daarvoor een praktische en overzichtelijke oplossing. In deze almanak zijn alle relevante vaarregels voor Nederland en België gebundeld, zodat u in één uitgave voldoet aan de wettelijke eisen. U hoeft dus niet meer zelf uit te zoeken welke reglementen van toepassing zijn op jouw vaargebied. Daarnaast bevat de almanak ook het Handboek Marifonie. Dat is van belang voor iedereen die met een marifoon of AIS-transponder vaart, want in dat geval bent u verplicht ook deze informatie aan boord te hebben. Met de Wateralmanak deel 1 heeft u dus niet alleen de vaarregels, maar ook de marifonievoorschriften direct bij de hand. Kortom, geen verplicht boek op zich, maar wel de meest complete en praktische manier om aan de verplichting te voldoen en veilig en goed voorbereid het water op te gaan. Nu bestellen Droomhaven met fort te koop Voor wie ooit in de Sont heeft gezeild, is het een bijna mythische plek: aanleggen onder de dikke muren van een oud zee­fort, acht kilometer uit de haven van Kopenhagen. Dat fort – Flakfortet – staat nu te koop. Vraagprijs: omgerekend zo’n tien miljoen euro. Verder lezen Havendagen Woerden in juni Op 12 en 13 juni 2026 vindt in Woerden de tiende editie van de Havendagen plaats. Tijdens dit evenement staat de haven in het teken van varend erfgoed, met een groot aantal historische schepen, waaronder sleepboten, opduwers en vrachtschepen. De eerste schepen arriveren al vanaf donderdag 11 juni. Bezoekers kunnen op vrijdag en zaterdag de vloot bezichtigen en de kramenmarkt bezoeken. Op vrijdagavond wordt het traditionele Singelgracht Proms Concert gehouden, met medewerking van lokale muziekverenigingen en artiesten. Op zaterdag gaat het programma verder met onder meer rondvaarten, demonstraties en de trekproef voor opduwers, waarbij wordt gekeken welk schip het meeste vermogen levert. In het centrum van Woerden vindt gelijktijdig het Bravour Shantyfestival plaats. Ook voor kinderen zijn er activiteiten. Na afloop vertrekken de deelnemende schepen op zondag weer uit de haven. De Havendagen bieden daarmee een compleet weekend rond historische binnenvaart en maritieme cultuur in het centrum van Woerden. Meer informatie Enkhuizer Almanak wordt voortgezet Al meer dan 430 jaar verschijnt trouw elk jaar de Enkhuizer Almanak, boordevol met nuttige en praktische zaken. Even dreigde hier een einde aan te komen, toen begin dit jaar Fransje Jongert kwam te overlijden. Zij was vele jaren lang de uitgeefster van de bij velen erg gewaardeerde almanak. Gelukkig werd deze week bekend dat de uitgeefrechten zijn overgedragen aan een nieuwe uitgever. Ondernemers Arend van den Berg en Bert Wiggers nemen het roer over. Van den Berg: "We gaan gewoon door op de oude voet, met misschien wat meer tuintips. De nabestaanden van Fransje hebben geen interesse in de almanak. Maar het is een boekje dat bekend staat om de tekeningen, om de grapjes en tips. Dat is iets wat mensen al zo lang plezier geeft. Dat moet gewoon blijven bestaan." De editie 2026 is op dit moment uitverkocht, maar wij verwachten wel weer een nieuwe levering. De nieuwe uitgevers zijn ook al begonnen de 2027 editie voor te bereiden. U kunt op de website van Vaarwinkel aangeven of u op de hoogte gehouden wilt worden. U krijgt dan bericht zodra de almanak weer leverbaar is. De Enkhuizer Almanak is de oudste nog verschijnende almanak ter wereld, sinds 1595, en staat bekend als de 'volksencyclopedie in zakformaat'. Het 288 pagina's tellende boekje biedt onder andere jaarlijks weersvoorspellingen, astronomische gegevens, waterstanden, markten en tips. Houd mij op de hoogte Sluiten Grote Kolksluis overvalt Zwartsluis De gemeente Zwartewaterland hekelt het besluit van Rijkswaterstaat om de deuren van de Grote Kolksluis vanaf 1 april permanent gesloten te houden. Ook organisaties en ondernemers uit de regio zijn boos. Samen roepen ze Rijkswaterstaat op om de oude sluis op korte termijn te openen. Het besluit om de sluis gesloten te houden leidt volgens hen tot ernstige gevolgen voor de leefbaarheid, veiligheid, economie en de identiteit van het dorp. Al lange tijd is er veel te doen om de staat van onderhoud van de beeldbepalende sluis en bruggen in het waterhart van Zwartsluis. De beslissing van Rijkswaterstaat om de sluis dicht te houden, is echter ingeslagen als een bom. Verder lezen Vrolijk Happy Days Komende zaterdag 11 en zondag 12 april aanstaande organiseert Vrolijk Watersport in Scheveningen de Happy Days: een tweedaags evenement voor watersportliefhebbers vol kennis, inspiratie en ontmoeting. Zaterdag 11 april staat in het teken van praktijk en verdieping. Bezoekers kunnen deelnemen aan een uitgebreid programma met workshops van Riwax, De IJssel en International. Aanmelden is wel gewenst. Op zondag 12 april geeft schrijver Toine Heijmans een lezing over zijn boek Verwaaid en andere zeil- en levenservaringen. Aansluitend is er een signeersessie, waarbij bezoekers hun exemplaar kunnen laten signeren en persoonlijk in gesprek kunnen gaan met de auteur. Per dag maakt iedere bezoeker kans op een of meerdere van de 10 mystery producten die worden weggegeven – een extra verrassing voor iedereen die langskomt. En uiteraard zijn er hapjes en drankjes. 11 en 12 april: Vrolijk, Visafslagweg 1 (Hal 18-20), Scheveningen Uw gegevens wijzigen Met regelmaat ontvangen wij het verzoek om het mailadres van één van onze lezers te wijzigen. Dat doen wij natuurlijk graag, maar wist u dat u dit ook makkelijk zelf kunt doen? Onderaan elke Vaarwijzer Nieuwsbrief staat een vast blok met daarin onder andere een link om u af te melden als u de nieuwsbrief niet meer wenst te ontvangen. En ook een linkje om uw gegevens in onze lijst aan te passen. Wijzig gegevens De eerste mooie vaardagen zijn er al. Heeft u uw kaarten nog op orde? Met de Wateratlassen van de ANWB heeft u in één keer een compleet en actueel overzicht van uw vaargebied aan boord. Inclusief de belangrijkste informatie die voorheen in ANWB Wateralmanak deel 2 stond. Tip: combineer een actuele wateratlas met de Wateralmanak Deel 1. Zo gaat u echt goed voorbereid het nieuwe seizoen in. Of profiteer deze maand nog van de speciale aanbieding voor de Waterkaarten App; complete vaarkaarten én almanakinformatie in één app voor Nederland, België, Frankrijk, Duitsland, Denemarken, Engeland en Ierland.   Kent u iemand voor wie dit ook interessant is? Stuur deze editie gerust door of deel de online versie. Deel deze nieuwsbrief (online versie)