Vaarbewijs voor snelle motorboten

Bij een aanvaring tussen een snelle rib en een sloep op de Nieuwe Maas bij Rotterdam is een dodelijk slachtoffer gevallen en enkele (zwaar) gewonden. Ironisch genoeg was de schipper van de rondvaart sloep zelf net hersteld van een eerdere aanvaring vorig jaar.
Op de Nieuwe Maas geldt geen snelheidsbeperking en naast de bekende watertaxi's varen er veel andere schepen rond die snelheden kunnen halen die de 50 km/uur ver overschrijden. Onlangs presenteerde het Havenbedrijf nog een nieuwe snelle patroeilleboot die zelfs de 100 km/uur zou kunnen halen. Als sommige schepen zo hard kunnen, dan moeten de handhavers ze immers wel bij kunnen houden.

Niet het eerste ernstige ongeluk waarbij een snelvarende boot betrokken is en uit diverse hoeken vraagt men zich af of het huidige klein vaarbewijs nog wel voldoet voor de snelheden die sommige snelle motorboten kunnen halen. Hoe zit het ook al weer?

In Nederland en in veel andere Europese landen geldt een vaarbewijsplicht voor een snel varende motorboot als deze sneller kan varen dan 20 km/uur. Is de boot kleiner dan 25 meter dan volstaat een Klein Vaarbewijs I en vaart men op grotere wateren zoals het IJsselmeer dan moet men Klein Vaarbewijs II hebben. Hoewel een Klein Vaarbewijs dus bedoeld is voor schippers van snelle motorboten (en onder andere ook voor pleziervaartuigen van 15-25 meter) bestaat de voorgeschreven leerstof vooral uit meer algemene kennis van het varen. Er wordt eigenlijk nauwelijks aandacht besteed aan het varen met een snelle motorboot (of een groter motorschip). Een aanzienlijk deel van de kandidaten die examen doet voor het Klein Vaarbewijs doet dat omdat ze (ook) met een snelle motorboot of waterscooter willen kunnen varen. In Nederland of op vakantie. Het Klein Vaarbewijs is dus onder andere bedoeld voor snelle motorboten, een groot deel van de houders van een Klein Vaarbewijs vaart ook met een snelle motorboot, maar varen met een snelle motorboot komt niet of nauwelijks aan bod in de leerstof. Alsof elke motorrijder rijdt met een gewoon fiets rijbewijs.

Daarnaast is er nog iets aan de hand. Steeds meer ondernemers en organisaties bieden vaartochten aan. Zolang men niet meer dan 12 passagiers meeneemt en het schip kleiner is dan 20 meter volstaat een Klein Vaarbewijs voor de schipper. En dankzij het zogenaamde 'Giethoorn arrest' is soms zelfs meer toegestaan mits men altijd in een vast gebied vaart en het om een open rondvaartboot gaat. Vaartochten met snelle motorboten zijn sterk in opkomst. Niet meer dan 12 passagiers ook dan volstaat dus een Klein Vaarbewijs.

De oorzaak van de recente aanvaring in Rotterdam is nog onbekend. Maar wel dat het om twee boten ging die vaartochten aanbieden. Een sloep en een rib. Voor beide schippers volstaat dus het Klein Vaarbewijs. Welke opleiding beide schippers hebben is niet bekend. Het blijft echter opmerkelijk dat iedereen met een Klein Vaarbewijs mag varen als schipper op een snelle motorboot met soms net zo veel vermogen als een Formule 1 raceauto. Het verschil is alleen dat Max Verstappen en co op een afgesloten circuit rijden. De varende snelheidsmonsters varen echter gewoon tussen al het overige scheepvaartverkeer. De vraag of het huidige Klein Vaarbewijs wel voldoende is voor deze snelle schepen is naar onze mening dus een terechte vraag.

Dode bij aanvaring motorsloep ...

Huidig vaarbewijs voldoet niet

Bezorgde booteigenaren

Waterskiën

Waterskiën is al lang veel meer dan een speedboat met daarachter een skiër. Met de opkomst van nieuwe vormen van waterskiën is een hele nieuwe generatie het water opgegaan. In het boek Dit is Waterskiën komen alle wedstrijddisciplines (klassiek, wakeboard, cableski, blootvoet, handi en skirace) aan bod. Van materiaalkeuze en voorbereiding tot startmethoden, trainingstips en de eerste wedstrijden. Technische aanwijzingen staan helder en puntsgewijs in overzichtelijke kaders, aangevuld met instructieve foto’s en tekeningen. Helaas nog beperkt leverbaar, maar wij hebben nog een aantal exemplaren weten te bemachtigen en op is op.

Snelvaren op het Wad

Op het Wad geldt een snelheidsbeperking van 20 kilometer per uur. Alleen in de vaargeulen voor de veerboten en de vaargeulen naar de Noordzee mag harder worden gevaren. Uitgezonderd de snelle motorboten; deze mogen dat alleen doen in de tijd tussen en opkomen en het ondergaan van de zon. Veerboten mogen wel in het donker hardvaren. De afgelopen drie jaar wordt door veel mensen op het Wad gewaarschuwd dat er buiten de vaargeulen te snel wordt gevaren. Dit geldt ook voor de avond en de nacht. En door zowel beroeps- als recreatievaart. Rijkswaterstaat houdt met handhavers van het ministerie van Landbouw en Natuur de problemen met het hardvaren op de Waddenzee tegen het licht. Een grote groep mensen ziet het hardvaren regelmatig misgaan en is daar bezorgd over. Online meer lezen …

Elektrische speedboot

Elektrisch over het water scheuren met 55 km/uur, in Dordrecht zet startup Eldorado na jaren ontwikkeling een speedboot in elkaar die dat voor elkaar krijgt. Giel Groothuis en Godert van Hardenbroek noemen hun snelheidsduivel met draagvleugels Eldorado 8S en hij gaat rond de anderhalve ton kosten als hij in 2021 wordt geleverd. De productie moet vervolgens naar 250 stuks, want vooral in Californië hebben mensen haast op het water, maar willen ze zich wel graag wat duurzamer verplaatsen. Lees online verder …

Trailerhellingen inzet bij handhaving

Belangrijk voor de veiligheid op het water is het verantwoord omgaan met de snelheid van vaartuigen. Handhaving vindt plaats door Rijkswaterstaat (RWS), die echter beperkte capaciteit heeft. Een snelvaarverbod is lastig te handhaven én treft bovendien het overgrote deel van recreanten die zich netjes aan de regels houden. RWS adviseert daarom het reguleren van de openbare boothellingen (trailerhellingen) om de veiligheid op het water te vergroten. Alle recreanten op het water zijn dan namelijk in beeld; anoniem het water opgaan via de openbare hellingen is er niet meer bij. Het blijkt dat misdragingen op het water vooral worden gepleegd door recreanten die nu ‘anoniem’ met hun vaartuigen het water ingaan. De gemeente Renkum lijkt de eerste gemeente te worden die het advies van RWS wil opvolgen en gaat onderzoeken of hoe dit bij de twee openbare trailerhellingen in de gemeente beet te pakken. Online verder lezen …

Toekomst Knokke Boat onzeker

In Nederland geldt op zee geen vaarbewijsplicht op zee, maar zodra u ergens een haven invaart passeert u een in de wet vastgelegd lijn en vaart u officieel op binnenwater waar de Binnenvaartwet ed. gelden. Dat betekent bijvoorbeeld dat u zonder klein vaarbewijs met een snelle motorboot of jetski mag varen als u van het strand van Hoek van Holland vertrekt, maar als u een visje wilt halen in de haven van Scheveningen u toch echt een Klein Vaarbewijs moet hebben. In het noorden loopt deze lijn aan de zeekant van de Waddeneilanden en wordt doorgetrokken over de zeegaten tussen de eilanden. De Waddenzee is daardoor formeel binnenwater en hier moet u zelfs een Klein vaarbewijs II hebben, omdat de Waddenzee expliciet in de wet wordt genoemd als water waar dit vaarbevoegdheidsbewijs verplicht is.
Omdat u nooit weet of u niet toch een haven moet aanlopen, adviseren wij al jaren een Klein Vaarbewijs te halen ook als u altijd vanaf een Noordzeestrand vertrekt.

Op zich geen nieuws zult u zeggen, maar de in de wet vastgelegde kustlijn dreigt nu toch een Belgische ondernemer in het Nederlandse Cadzand-Bad de kop te kosten. De haven van Cadzand-Bad is de jongste haven langs de Nederlandse kust en pas opengegaan jaren nadat de Binnenvaartwet van kracht werd. Knokke Boat zag hier een goede toekomst en biedt sinds vorig jaar bezoekers de mogelijkheid om te 'wavekarten'. Varen met een kruising tussen een jetski en een snelle rib; een soort van karten op de golven. Na een korte instructie vaart men zelfstandig de haven uit en kan genieten van het zilte water en de snelheid. Dat laatste mag dus zonder vaarbewijs, maar het zelfstandig de haven in- en uitvaren mag dus niet zonder een Klein Vaarbewijs. De inspectie ILenT heeft de ondernemer nu definitief te kennen gegeven dat de Binnenvaartwet en dus het verplichte Klein vaarbewijs ook geldt voor zijn activiteiten. Online meer lezen …

De wet is de wet en die dient natuurlijk voor iedereen te gelden. De ondernemer had zich uiteraard ook beter moeten informeren, maar het is natuurlijk jammer dat niet-watersporters op deze manier geen kennis kunnen maken met de watersport. Maar wellicht dat daar een maas in de regels is te vinden; varen met snelle motorboten in clubverband (zelfs voor jongeren onder de 18) is daarvoor nu juist wel in de regels opgenomen.

(Te) Snel varen

Uit de beantwoording van Kamervragen door de minister blijkt dat er nog geen goede meetprocedures bestaan om snelheidsovertredingen op het water te constateren. Allen fysieke waarneming door handhavers blijkt juridisch geaccepteerd te zijn. Dus alternatieven met bijvoorbeeld drones of bijvoorbeeld slimme camera's zijn nog niet zo ver dat deze ook juridisch stand houden. Wel wordt hier al mee geëxperimenteerd.

Handhaving vindt dus nu vooral plaats op het water en vanuit de verkeerscentrales en -posten. De minister schrijft verder: "Ook zet het ministerie in op voorlichting, bewustwording en dialoog, onder andere via "Varen doe je Samen". Het beeld is dat dit effect sorteert. In 2016 zag Rijkswaterstaat het aantal waargenomen snelheidsovertredingen op de Waddenzee niet verder stijgen ondanks een verhoogde handhavingsinzet. In de eerste helft van 2017 is een duidelijke afname zichtbaar in het aantal geconstateerde overtredingen bij een gelijkblijvende handhavingsinzet."

Snelle motorboot versus snel schip

Op het examen voor het Klein Vaarbewijs blijkt dat kandidaten moeite hebben met de begrippen "snelle motorboot" en "snel schip". Definities en uitleg wat onder bepaalde begrippen in de vaarregels wordt verstaan is te vinden in artikel 1.01 van zowel het Binnenvaart Politiereglement (BPR) als in het Rijnvaart Politiereglement (RPR).

Een snel schip is een groot motorschip dat sneller kan varen dan 40 km/uur. Een groot motorschip is een schip dat geen klein schip is en van de motor gebruik maakt. Een snelle motorboot is een klein schip dat op de motor sneller kan varen dan 20 km/uur.

Beide definities verschillen dus behoorlijk en hebben weer andere begrippen in zich die ook weer een betekenis hebben. En waar dus ook consequenties aan kunnen hangen. Een kleine zeilboot die planerend harder kan zeilen dan 20 km/uur is bijvoorbeeld dus geen snelle motorboot als het die snelheid op de motor niet kan halen. Voor het varen met een snelle motorboot (bijv. speedboot) moet u een Klein Vaarbewijs hebben. Voor het zeilen met een snelle catamaran op vleugels dus niet.

Voor het examen Klein Vaarbewijs moet u beide definities kennen, schepen kunnen herkennen aan bijvoorbeeld dagtekens en verlichting en ook situaties op het water waarbij u dergelijke schepen tegenkomt kunnen beoordelen en passende maatregels kunnen nemen. En dan is het ook nog eens zo dat er tussen RPR en BPR kleine verschillen bestaan. Een snel schip moet bijvoorbeeld alle andere schepen voorrang verlenen. Maar in RPR gebied moet een klein schip wel aan een snel schip de ruimte te laten, die dit nodig heeft om zijn koers te volgen en om te manoeuvreren.
Voor een snelle motorboot gelden weer de vaarregels voor elk klein motorschip en is dus niet altijd verplicht om voorrang te verlenen aan bijvoorbeeld een ander klein motorschip.

Strak en brutaal

Fjord 42 Open

In 2007 deed Fjord alles en iedereen versteld staan met de 40 Open. Niks ronde lijnen en met teak betimmerd, maar strak in alles in combinatie met moderne materialen en aandrijvingen van nu die de boot ongeëvenaarde topsnelheden gaven. Gewaagd maar meteen populair. En beloond met de uitverkiezing tot Boot van het Jaar in eigen land maar ook Europees. Nu een tien jaar later komt Fjord met de opvolger van de 40, Fjord 42 Open. Ook weer eigentijds maar misschien nog wel brulater dan het model waar het allemaal mee begon.

De T-top vormt het hart van de Fjord 42 Open met daaronder de cockpit. Fraai vormgegeven met een flink dashboard voorzien van de laatste techniek waaronder de twee eerder genoemde 16 inch touchscreens, en drie losse fauteuils waarvan de middelste is bedoeld voor de schipper. Luchtgeveerd zoals je mag verwachten. Erachter de buitenkombuis met zaken als kooktoestel, grill, wasbak, koelkast en ijsblokjesmachine. Nog verder naar achteren twee tweepersoons banken met tafel met er tegenover twee loungebanken annex zonnebedden die met de rugleuning omhoog ook dienst kunnen doen als extra zitgelegenheid bij de tafels. Als extra wordt deze T-top trouwens geleverd met een elektrisch inklapbare softtop bimini zodat je op het achterschip niet per sé in de zon hoeft te zitten. Erg handig is het grote hydraulische zwemplateau dat kan worden gebruikt voor een rubberboot of voor toegang tot het water. Vanzelfsprekend heeft de boot zowel binnen als buiten sfeerverhogende indirecte verlichting en maakt een goede audio-installatie deel uit van het standaardpakket.

Het voorschip is via beide zijden van de verzonken dek-opbouw te bereiken. Op de opbouw een zonnebed voor twee personen. Helemaal voorin de ankerbak waarin met hydrauliek het anker wordt opgeborgen. Links van de stuurstand de ingang naar de kajuit. Hier een zitje, de badkamer en een tweepersoons bed voorin. In het hart van de boot, onder de stuurstand is eer ruimte die kan worden benut als opslag of als gastenhut met twee éénpersoons bedden. De nieuwe Fjord 42 Open wordt aangedreven door twee Volvo Penta IPS motoren met 370 pk of optioneel met 435 pk elk. De snelheid met deze motoren bedraagt respectievelijk 34 en 40 knopen. Het ontwerp van de Fjord 42 Open is van de hand van Patrick Banfield, bekend vanwege zijn extravagante ontwerpen. En sinds Fjord in handen is van de HanseGroup worden de boten in Duitsland gebouwd.

Technische gegevens

Lengte over alles        : 12,59 m

Breedte                       :   4,27 m

Diepgang                   :   1,00 m

Leeggewicht               :   9,90 t

Motorisering                : 2 x Volvo IPS 500 (2 x 370 pk), 34 kn

                                   : 2 x Volvo IPS 600 (2 x 435 pk), 40 kn

Prijs                              : € 532.280

Info                             : Mazer Yachting www.mazeryachting.com tel: 035-58 22 805.

Vier jaar cel en vijf jaar ontzegging vaarbevoegdheid

Vier jaar cel en vijf jaar ontzegging vaarbevoegdheid is de voorlopige eindstand voor de bestuurder van de snelle motorboot die in Vinkeveen een botsing met een sloep veroorzaakte waarbij twee opvarenden van de sloep omkwamen. Nu heb je niet veel aan een vaarbevoegdheid als je in de cel zit en eerlijk gezegd hoop ik dat de teller pas gaat lopen als deze persoon weer buiten de gevangenis staat.

De boodschap van de rechter is duidelijk, maar in de uitspraak is meer te lezen voor elke watersporter:

• Met te veel alcohol op varen is niet toegestaan. Weet u nog wat het maximaal toegestane alcoholpromilage is voor bestuurder én schipper?
• Een snelheidslimiet is er niet voor niets. Hou u daar dus aan. Ook als het water leeg lijkt.
• Als het donker is moet u de voorgeschreven navigatieverlichting tonen. Denken dat u deze heeft aangezet is niet voldoende. Controleer dat ze ook daadwerkelijk branden.
• Zorg dat u goed uitkijkt. Zeker als het donker is, zeker in een smalle doorvaart en zeker als u snel vaart.
• Als u snel vaart heeft u een extra verantwoordelijkheid om goed uit te kijken. Het inschatten van uw snelheid is lastig voor andere watergebruikers.
• Een snelvarende motorboot kan ook een dode hoek hebben. Deze dode hoek kan groter zijn als de boot niet goed getrimd is. Dat is bijna altijd het geval van het moment van gas geven tot de boot in plané komt. Hoewel u dan niet op topsnelheid bent, vaart u dan toch al met een behoorlijke snelheid.
• Een dode hoek kan letterlijk dodelijk blijken te zijn omdat u juist op hoge snelheid in luttele seconden al een afstand heeft afgelegd die u dus mogelijk niet kunt overzien.
• Als er een ander schip in nood is en/of opvarenden van een ander schip in nood zijn, moet u hulp verlenen. Tenzij u daardoor uw eigen schip of opvarenden in een erg gevaarlijke situatie brengt. Weet u nog in welk wetboek dat staat?

Eén punt blijft wellicht wat "onderbelicht". De sloep voerde de voorgeschreven navigatieverlichting die bestond uit een rondom schijnend wit licht op een stok. De bestuurder gaf aan dat het licht best sterk was en ervoer dit als hinderlijk. Bekend is dat het lastig is vanuit een verlichte omgeving te zien wat zich in het donker afspeelt. Daarom moet u 's nachts ook niet autorijden met de binnenverlichting aan en gebruiken we boven de kaartentafel als het even kan een rood licht. Dit dramatische ongeluk is hier niet aan te wijten en was vast niet te voorkomen geweest als de sloep andere verlichting had gevoerd, maar ik vind het wel relevant dat eens uitgezocht welke invloed de navigatieverlichting op kleine schepen heeft op het nachtelijk zicht van de opvarenden van dat schip. Zeker als deze zo dicht op de bestuurder zit als bij veel kleine (open) motorboten het geval is.

Leer varen met een Rib

Met een Klein Vaarbewijs mag u het water op met een snelle motorboot. Maar bedenk u wel dat het Klein Vaarbewijs een theoretisch examen is en dat u pas echt leert varen in de praktijk. Het volgen van een aantal praktijklessen is dan ook voor elke beginnende watersporter eigenlijk een must. En nog leuk ook.

Praktijklessen volgt u bij diverse vaarscholen die door heel het land te vinden zijn. Onlangs maakte ik kennis met de mensen achter de RIB School in Scheveningen. CWO Erkend en zij geven ook opleidingen voor diploma's van de RYA. Dus met de kwaliteit zit het goed. En met een Rib is het beslist niet alleen hard over de golven knallen, ook bij het varen met en snelle motorboot komt veel meer kijken. Een les in de praktijk is dus altijd een verrijking van uw kennis en ervaring.

Buitenboordmotor handboek

Het zojuist verschenen Reeds buitenboordmotor handboek is een compacte en handzame gids voor elke eigenaar of gebruiker van een buitenboordmotor. Het boekje begint met de werking van een buitenboordmotor en wat de belangrijkste systemen zijn, zoals het startsysteem, brandstofsysteem, ontsteking, koeling en smering. Het geeft per onderdeel een overzicht van alle mogelijke storingen. Stap-voor-stap wordt u begeleid en leert u de storing opsporen en verhelpen.
Het Buitenboordmotor handboek is nu te bestellen in de Vaarwinkel ...

Logica

Samen met u verbazen wij ons met regelmaat over de logica achter sommige regels waar wij als watersporters mee te maken hebben. Vooral de "logica" wanneer wel of niet een klein vaarbewijs verplicht is voor onze lezers aanleiding om ons met aardige voorbeelden te bestoken. Gaat u daar vooral mee door en stuur uw tips naar redactie@vaarwijzer.nl

Uiteraard is daar de grens van 15 meter lengte. Varend met een schip langer dan 15 meter moet u minimaal een klein vaarbewijs hebben. Heeft u een schip van 14,99 meter dan dus net niet. "Geen vaarbewijs nodig" is nog steeds een zinnetje dat je tegenkomt in advertenties voor te koop liggende schepen en bij verhuurders. Niet voor niets zijn veel mensen voorstander van het afschaffen van deze - ooit gekozen - grens en vindt u het meer logisch naar het vaargebied te kijken.
Overigens willen wij wel eens iemand spreken die ervaringen heeft met de handhaving van deze lengte. Is uw schip wel eens nagemeten? Wat als een nieuwe ankerrol voorop wordt gemonteerd en uw schip dus net langer is, als in de papieren staat? Etc..

Het maandblad Motorboot wees er in een redactioneel commentaar al eens op dat een volwassene in een rubberboot met een buitenboordmotor van 4 pk waarschijnlijk niet harder zal varen dan 20 km/uur en dan dus geen klein vaarbewijs nodig heeft. Stapt een kind alleen in dezelfde rubberboot dan is het goed mogelijk dat hij wel over deze grens gaat en dus helemaal niet met deze boot mag varen.
Het wordt pas lastig als er een zwaardere motor achter hangt. Met een volwassen, maar licht gewicht, bestuurder haalt de rubberboot meer dan 20 km/uur. Maar met een volslanke bestuurder van ruim 2 meter wordt dat misschien nooit gehaald. Wanneer speelt het gewicht van de bestuurder wel of geen rol?

Als u een Klein Vaarbewijs I heeft en vaart met een speedboot, mag u niet op het IJsselmeer varen. Klein Vaarbewijs II is daar immers verplicht. Vervangt u de motor door een 4 pk electro motor omdat u gaat voortaan alleen maar gaat vissen is de registratie als snelle boot niet meer nodig en mag u ook zonder een klein vaarbewijs het IJsselmeer op.

Praktijkdagen snelvaren

Op zaterdag 25 mei, zaterdag 8 juni en zaterdag 6 juli 2013 organiseert Rijkswaterstaat in samenwerking met de Dordtse Reddingsbrigade praktijkdagen in de regio Zuid Holland gericht op vaarpraktijk. Mensen die in het bezit zijn van een snelle motorboot (en een vaarbewijs) en iets op willen steken van een professional, en/of mensen die zich oriënteren op de aanschaf van een snelle motorboot en snelvaren willen ervaren en tips willen krijgen. Let op: De deelname is gratis, maar het is niet de bedoeling om mee te doen om ‘een uurtje te racen’. Actieve deelname aan het gehele programma wordt vereist.

Na een blokje theorie wordt met een aantal snelle motorboten van de reddingsbrigade een route gevaren in de omgeving van Dordrecht. Tijdens de tocht worden de diverse zaken behandeld die horen bij veilig snelvaren en uiteraard mag ook zelf worden gevaren onder begeleiding van een professional van de reddingsbrigade. Ook komen de voorschriften voor bestuurder en vaartuig aan bord. Na de tocht wordt een bezoek gebracht aan de Verkeerspost.
Onderwerpen die aan bod kunnen komen zijn onder andere voorschriften bestuurder en vaartuig, regels met betrekking tot snelvaren, plaats op de vaarweg, vaarsnelheid, hinderlijke golfslag of zuiging, de man over boord manoeuvre en praktijktips van professionals.

Er wordt ‘s ochtends van 9.00 t/m 12.00 gevaren en ‘s middags van 13.00 t/m 16.00 uur. Verzamelplaats is de Verkeerspost Dordrecht (Van Leeuwenhoekweg 20 te Dordrecht). Er zijn per sessie maximaal 18 plaatsen beschikbaar. U kunt zich voor maximaal 1 sessie inschrijven. Aanmelden kan via info@varendoejesamen.nl onder vermelding van naam, adres, contactgegevens en uw keuze voor de ochtend of de middag.

Er komen ook weer andere praktijkdagen aan.

• 1 juni 2013: Amsterdam knooppunten rond het IJ door Nautiek Vaaropleidingen, informatie en opgeven via het eerder genoemde e-mailadres
• 1 juni 2013: Amsterdam knooppunten grachten en een kort stukje IJ door Vaarschool Bateaulien, informatie en opgeven via het eerder genoemde e-mailadres

Overzichtskaart snelvaargebieden

Speciaal voor bestuurders van snelle motorboten vindt u op de website van Varen doe je samen er een Overzichtskaart snelvaargebieden. Klik hier ...